Lise 9. sınıf öğrencilerinde difüzyon ve ozmosla ilgili kavram yanılgıları

Difüzyon, osmoz ve çözeltilerde partikül hareketleri fen derslerinde önemli bir konuma sahip olup, bu kavramların öğrenciler tarafından öğrenilmesi ve anlaşılır olması biyoloji eğitiminde büyük öneme sahiptir. Bu nedenle difüzyon ve ozmos kavramlarının öğrenilmesinde öğrencilerde bir çok kavram yanılgısına sıkça rastlanır. Difüzyon ve ozmosun lise öğreniminde önemli kavramlar olması nedeni ile bu kavramlarla ilgili yanılgıların araştırılması bu çalışmada amaçlanmıştır. Bilimsel olarak bu kavramların öğrencilere kavratılması için neler yapılması gerektiği araştırılmıştır. Bu çalışmada açık uçlu sorulardan oluşan bir anket öğrencilere öncelikli olarak uygulamış olup, öğrencilerin difüzyon, ozmos, çözeltide partiküllerin rast gele hareketi ve yarı geçirgen hücre zarından madde geçişi ile ilgili cevaplarının doğruluk derecesi Hasan ve ark. (1999) tarafından geliştirilen bir Cevap Doğruluk İndeksi (CDİ) ile değerlendirilmiştir. Buna göre öğrencilerin CDİ değerleri <3' ten küçük bulunmuş olup, bu değer öğrencilerin cevaplarının bilinçli ve doğru olmayıp çoğunlukla tahmine dayalı olduğunu göstermiştir. Öğrencilerin kavramlarla ilgili temel bilgilerinin oldukça yetersiz ve çok sayıda kavram yanılgısı içerdiğini göstermiştir. Sonuç olarak öğrencilerin yetersiz bilgi seviyelerinin yapılandırıcı bir yaklaşımla öğrencilerin deneysel süreçte yer alması, deneye katılmaları, sonuçları kaydedip analiz etme sürecine katılmaları gerektiği önerilmiştir. Elde edilen sonuçların sınıf ortamında tartışılması kavramlarla ilgili kavram yanılgılarının en aza indirilmesine olanak sağlayabilir. Öğretmenin kavramsal bağlantıların kurulmasına yardımcı olması, öğrenci tartışmalarını ve kavramsal ilişkileri yönlendirmesi difüzyon, ozmosla ilgili temel kavramların öğrenilmesine katkıda bulunabilir.

The concepts of diffusion, osmosis and random nature of matter are very common in science instruction, and understanding these concepts is an important precursor to instruction in biology education. It appears that misconceptions may play a larger role students learn diffusion and osmosis concepts. Because of its importance of diffusion and osmosis, it may be beneficial to investigate misconceptions of high school students. The purpose of this study was to investigate students' understanding about scientifically acceptable content knowledge by exploring the relationship between knowledge of diffusion and osmosis and a student's confidence in their content knowledge following instruction. A validated two-tier diagnostic test designed to assess understanding of diffusion and osmosis concepts. The test was open ended in the first step that students freely expressed their basic knowledge about diffusion, osmosis, random nature of matters and the function of semi-permeable cell membranes. In the second step the answers of students assessed and scored according to previously developed a measuring scale Hasan et al. (1999). The findings of study have been shown that most of students were have not good enough basic knowledge about diffusion, osmosis, random nature of matters and the function of semi-permeable cell membranes. Mostly Correct answer index (CAI) was lower than 3 that show randomly replying the questions and mostly guessed. Also many misconceptions detected and discussed in this study. As a result, It is possible suggest that students should actively engaged in constructing knowledge. During each phase of the learning, students should actively manipulating materials, recording data, or analyzing results. Students should encourage discussing findings in groups and with the class. The teacher acts as a facilitator via making connections between concepts. Students may debate and argue relationships between concepts and their content this may provide paying their attention experiences with the concepts.