Fen okuryazarlığı ile ilgili sınıf öğretmenlerinin algılarının belirlenmesi

Araştırmanın amacı sınıf öğretmenlerinin fen okuryazarlıkla ilgili düşüncelerini görüşleri ile ortaya koymaktır; evrensel fen okuryazarlık düzeylerini ve sınıf öğretmenlerinin demografik özelliklerinin (kıdeme, eğitim durumlarına, cinsiyetlerine, mezun olunan bölümlerine, çalıştıkları kuruma, sınıf öğretmenliği bölümünü seçme sebeplerine, okuttukları sınıf düzeyi) evrensel fen okuryazarlık alt boyutlarında anlamlı farklılaşma olup olmadığını tespit etmektir. Karma yöntem araştırması modeli kullanılarak yürütülen bu araştırma 2022-2023 Eğitim Öğretim yılı Konya ili Selçuklu ilçesinde resmi devlet okullarında görev yapan sınıf öğretmenleri ile yürütülmüştür. Araştırmanın nicel verileri Evrensel Fen Okuryazarlık Ölçeği (EFOYÖ) kullanılarak, nitel verileri ise yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılarak toplanmıştır. Toplanan nicel verilerin analizinde betimsel istatistiklerden ortalama, standart sapma, minimum ve maksimum değerlerden faydalanılmıştır. Nedensel ve ilişkisel analizler yapısal eşitlik modellemesi çerçevesinde test edilmiştir. Veriler SPSS 27.0 paket programı kullanılarak analiz edilmiştir. Verilerin analizi sonucunda, sınıf öğretmenlerinin evrensel fen okuryazarlık düzeyinin “çok yüksek” olduğu tespit edilmiştir. Belirlenen demografik değişkenlerde anlamlı bir farklılaşma bulunamamıştır. Evrensel fen okuryazarlık düzeyi yüksek sınıf öğretmenlerinin ilkokul 3. ve 4. Sınıfta öğrencilere Fen’i sevdirmeleri, konuları günlük yaşantıyla ilişkilendirerek anlatmaları ve gerektiğinde deneylerle desteklemeleri önemlidir. Nitel bulgulara göre, sınıf öğretmenlerinin genellikle alan yazına uygun olarak fen okuryazarlığını tanımladıkları belirlenmiştir. Sınıf öğretmenleri fen okuryazarlık algılarını etkileyen faktörlerde en çok mesleki tecrübe, mesleki aidiyet duygusu, çalışılan bölge, çalışılan kurumun fiziki özellikleri, okul yönetimi, vb. gibi birçok faktörü belirttikleri belirlenmiştir. Fen okuryazarı olan bir sınıf öğretmeninin göze çarpan özelliklerini meraklı araştıran, okuyan, yeniliklere açık şeklinde ifadelerle belirttikleri belirlenmiştir. Sınıf öğretmenlerinin fen okuryazarlık algılarını geliştirmeleri için hizmet içi eğitimlere, kurslara katılarak, teknolojiyi ve bilimsel gelişmeleri takip ederek, yapmış oldukları çalışmalarla geliştirebileceklerini belirtikleri belirlenmiştir. Araştırmanın bulguları doğrultusunda bazı önerilerde bulunulmuştur.

The aim of the research is to reveal the thoughts of classroom teachers about science literacy with their opinions; The aim of this study is to determine whether there is a significant difference in the universal science literacy sub-dimensions of the universal science literacy levels and the demographic characteristics of the classroom teachers (seniority, education status, gender, department of graduation, the institution they work for, the reasons for choosing the classroom teaching department, the grade they teach). This research, which was carried out using the mixed method research model, was carried out with the classroom teachers working in official public schools in the Selçuklu district of Konya province in the 2022-2023 academic year. Quantitative data of the study were collected by using the Universal Science Literacy Scale (EPFLS), and qualitative data were collected using a semi-structured interview form. In the analysis of the collected quantitative data, the mean, standard deviation, minimum and maximum values of descriptive statistics were used. Causal and relational analyzes were tested within the framework of structural equation modeling. The data were analyzed using the SPSS 27.0 package program. As a result of the analysis of the data, it was determined that the universal science literacy level of the classroom teachers was "very high". No significant difference was found in the determined demographic variables. It is important for primary school teachers with a high level of universal science literacy to make students love science in the 3rd and 4th grades, to explain the subjects by associating them with daily life, and to support them with experiments when necessary. According to the qualitative findings, it was determined that primary school teachers generally defined science literacy in accordance with the literature. Professional experience, sense of professional belonging, working region, physical characteristics of the institution, school administration, etc. It was determined that they indicated many factors such as It was determined that a science literate classroom teacher stated the salient features of curious researcher, reader, open to innovations. It has been determined that primary school teachers have stated that they can improve their science literacy perceptions by participating in in-service trainings and courses, following technology and scientific developments, and with the studies they have done. Some suggestions were made in line with the findings of the study.