İstanbul Üniversitesi Nadir Eserler Kütüphanesi FY1404 numaralı Şehinşahnâme'nin minyatürleri

16. yüzyıl, Osmanlı İmparatorluğu'nun her alanda güçlü ve parlak devri olarak anılmıştır. Siyasi alanda yaşanan büyük gelişmelerin yanı sıra, devletin yönetildiği sarayın bir kültür ve sanat merkezi haline gelmesi, devrin muhteşem eserlerine de ev sahipliği yapmasına vesile olmuştur. Birçok sanat kolunun uygulama alanı bulduğu, geliştirildiği ve desteklendiği saray nakkaşhanelerinde, minyatür sanatı en çok rağbet gören sanat dalları arasında yer almıştır. Kanuni Sultan Süleyman, II. Selim ve III. Murad dönemlerinde klasik üsluba kavuşan ve en verimli dönemini yaşayan minyatür sanatında, tarih konulu eserlerin özel bir yeri vardır. Bu eserlerin başında Şahnâmeler gelmektedir. Devrin en meşhur şahnâmecisi Seyyid Lokman 16. Yüzyılın sonuna kadar birçok esere imza atmıştır. Bu eserlerden biri olan III. Murad Şehinşahnâmesi'nin birinci cildi, ihtiva ettiği 58 minyatürle, klasik dönem minyatür sanatı örnekleri arasında bir başyapıt değeri taşımaktadır. Bugün İstanbul Üniversitesi Nadir Eserler Kütüphanesinde FY.1404 envanter numarası ile kayıtlı olan eserin minyatürleri tez çalışmamızın konusu olarak seçilmiş; kompozisyon, figür, renk ve tezyini açıdan incelenerek, herkesin ulaşabileceği bir belge haline getirilmiştir.

The 16th century was referred to as the strong and brilliant era of the Ottoman Empire in all areas. In addition to the great developments in the political field, the palace became a center of culture and art, and it was also instrumental in hosting the magnificent works of the period. Miniature art has been the art field of the most interest in the embroidery households of palace, where many art branches found, developed and supported the area of application. In the miniature art, which gained the classical style during the reigns of Suleiman the Magnificent, 2nd Selim and 3rd Murad times, and the most productive period, the works on history have a special place. Top of the most important works are Sahnâmes. Seyyid Lokman, the most famous mihadist of the period, has made many works until the end of the 16th century. The first volume of the 3 rd Murad's Şehinşahnâme, one of these works, is considered as a masterpiece among the examples of the miniature painting of the classical period and the 58 miniatures it contains. Miniature of the work which is registered with Istanbul University Rare Books Library with F.1404 inventory number is the subject of our thesis study; it was made available to everyone to analyze the composition, figure, color, and style.