Mu'tezile'de Hz. Muhammed'in nübüvvetinin ispatı: Kâdî Abdülcebbâr örneği

Araştırmanın konusu Kâdî Abdülcebbâr özelinde Hz. Muhammed'in Nübüvvetinin Delilleridir. Bu tez, Mu’tezile mezhebinin önde gelen âlimlerinden olan İslâm düşünce tarihinde iz bırakmış Kâdî Abdülcebbâr’ın nübüvvet anlayışını ve Hz. Peygamber’in peygamberliğinin doğruluğunu temellendiren delillerini sistematik bir şekilde ortaya koymayı amaçlamıştır. Çalışma giriş, iki ana bölüm ve sonuç kısmından oluşmaktadır. Giriş kısmında araştırmanın mahiyetine dair bilgiler sunulmuştur. Kâdî Abdülcebbâr’ın yaşadığı dönem, hayatı ve eserleri ana hatlarıyla ifade edilmiştir. Ardından birinci bölümde konunun anlaşılırlığı noktasında önem arz ettiğinden nübbüvvet ve mûcize ile ilintili kavramlar izah edilip hikmet ve adalet çerçevesinde Allah’ın peygamber göndermesi, nübüvvetin gerekliliği üzerinde durulmuştur. İkinci bölümde nübüvvetin ispatına dair delilleri Kâdî Abdülcebbâr’ın akıl ve vahiy dengesini koruyarak nasıl temellendirdiğine dair izahlara yer verilmiş olup bu bağlamda aklî, haberi ve hissî mûcizeleri yorumlama biçimi ortaya konmuştur.

The subject of the research is the proofs of Prophethood of Prophet Muhammad in the special case of Qāḍī 'Abd al-Jabbār. This thesis aims to systematically present the understanding of prophethood of Qadi Abdul Jabbar, one of the leading scholars of the Mu’tazila school of thought who left his mark on the history of Islamic thought, and the evidence that grounds the truth of the Prophethood of the Prophet. The study consists of an introduction, two main chapters and a conclusion. In the introduction, information about the nature of the study is presented. The period in which Qāḍī ‘Abd al-Jabbār lived, his life and works are outlined. Then, in the first chapter, the concepts related to prophethood and miracle are explained and the necessity of prophethood is emphasised within the framework of wisdom and justice. In the second section, explanations are given about how Qadi Abdul Jabbār based the evidence for the proof of prophecy by preserving the balance of reason and revelation, and in this context, the way of interpreting rational, news and emotional miracles is revealed.