Türk tarzı bir sivil toplum kuruluşu olarak cami yaptırma ve yaşatma dernekleri

Bu çalışmada toplumsal hayatımızda hem görünürlükleri hem de işlevleri ile büyük bir yer kaplayan camilerin inşaat ve yaşatılmalarında önemli bir rol üstlenen cami yaptırma ve yaşatma dernekleri incelenmiştir. Bu derneklerin kendilerini devlet ve toplum karşısında nasıl konumlandırdıkları, karşılaştıkları zorluklar ve çözüm yolları incelememizin ana başlıklarını oluşturmaktadır. Türk toplumunda sivil toplum anlayışının var olup olmadığı tartışılan bir konudur. Bu çalışmada öncelikle Türk toplumuna hakim olan sivil toplum anlayışı irdelenmiştir. Sayıları ve yaygınlıklarıyla bu anlayışı temsil kabiliyeti olan cami dernekleri üzerinden bu anlayışa dair temel kodlar ortaya çıkarılmaya çalışılmıştır. Ayrıca İslam dininin bir mabedi olan camiye dair temel bilgiler ortaya konularak bu derneklerin dayandığı kültürel kodlar belirlenmiştir. Araştırmada mülkiyet özellikleri, işleyişleri, cami görevlileri ile dernek yöneticilerinin ilişkileri birbirinden farklı camiler seçilerek karşılaşılan farklı durumlar belirlenmiştir. Farklı durumlar karşısında derneklerin kendilerini nasıl algıladıkları araştırılmıştır. Ayrıca bu derneklere muhatapları olan devlet kurumu olan Diyanet İşleri Başkanlığı'nın bakışı da incelenmiştir. Böylece Türk toplumunda, devlet ve sivil toplumun birbirine bakışı ortaya konulmuştur. Son olarak da mevcut ve muhtemel sorunlara araştırma esnasında çıkan çözüm önerileri sıralanmıştır.

In this study, the construction and survival associations of mosques, which play an important role in the construction and survival of the mosques, which occupy a big place with their visibility and functions in our social life, have been examined. How these associations position themselves in the face of the state and society; the challenges and solutions they face; the main topics of our review. The question of whether there is an understanding of civil society in Turkish society is a matter of debate. In this study, first of all, the concept of civil society dominating Turkish society is examined. The basic codes of this understanding were tried to be revealed through the number and prevalence of the mosque associations which have the ability to represent this understanding. In addition, the basic information about the mosque, which is a sanctuary of Islam, was put forward and the cultural codes on which these associations were based were determined. In the research different conditions were determined by selecting different mosques from each other related to their properties and the relations between association managers and mosque officials. It was investigated how associations perceive themselves in different situations. In addition, the point of view of the state institution DİB that have interlocutors to these associations has been examined. Thus, in Turkish society, the point of view of the state and civil society is shown. Finally, solutions for current and potential problems are listed as they occur during the research.