Çok kriterli karar verme teknikleri kullanarak sosyal yardım müracaatlarının değerlendirilmesi

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı Sosyal Yardımlar Genel Müdürlüğüne bağlı olan Kaymakamlık Sosyal Yardımlaşma Ve Dayanışma Vakıflarında, ilçede ikamet eden ihtiyaç sahibi vatandaşların yardım müracaatları alınarak bir değerlendirme yapılmakta ve bu değerlendirme sonucuna göre kişinin yardımı almaya hak kazanıp kazanmadığı belirlenmektedir. 3294 sayılı Sosyal Yardımlaşma Ve Dayanışmayı Teşvik Kanununa göre hane içindeki kişi başına düşen geliri, on altı yaşından büyükler için belirlenen aylık net asgari ücretin 1/3'ünden az olan kişilerden fakir ve muhtaç durumda bulunanlar kanun kapsamında olup nihai karar mütevelli heyetinin takdirlerine bırakılmıştır. Her hanede farklı koşulların yer alması, resmi kayıtlarda görünmeyen hane gelirleri, gayrimenkul rayiç bedellerinde farklı değerlerin kullanılması, hastalık, boşanma gibi özel durumların matematiksel bir karşılığının olmaması, her konunun raporunun farklı bir personel tarafından hazırlanması ortaya net bir sonuç çıkarmamakta, muhtaçlık sınırı hesaplamasını zorlaştırmaktadır. Bu durumlarda mütevelli heyet üyeleri kendi muhakemesine göre bir karar vermektedir. Ancak her üyenin mantık ve vicdan muhakemesi farklı olduğundan, aynı koşullara sahip müracaatçılar için sonuç değişebilmektedir. Bu çalışmada adil bir sonuç elde etmek için bulanık mantık tabanlı karar destek sistemi kullanılarak, karar verme mekanizmasının kişi inisiyatifinden çıkarılıp standart bir hale getirilebilmesi planlanmaktadır.

In Türkiye, Social Assistance and Solidarity Foundations (SASFs), operating under the General Directorate of Social Assistance within the Ministry of Family and Social Services, are responsible for collecting and evaluating aid applications from economically disadvantaged individuals residing in each district. These applications undergo an evaluation process to determine eligibility for support. According to Law No. 3294 on the Promotion of Social Assistance and Solidarity, individuals whose per capita household income is less than one-third of the monthly net minimum wage (for individuals over the age of sixteen) are considered poor and needy and thus fall within the scope of the law. However, the final eligibility decision is left to the discretion of the local board of trustees. Various factors hinder the ability to reach a consistent and objective determination. These include differing household circumstances, unregistered income, discrepancies in property valuation, and the lack of quantitative representation for special conditions such as illness or divorce. Moreover, the fact that each evaluation report is prepared by different personnel further complicates consistency. As a result, calculating the poverty threshold becomes difficult, and the outcome depends heavily on the subjective judgment of individual board members. Consequently, applicants with similar socio-economic profiles may receive different decisions due to variations in trustees' reasoning and moral evaluations. This study aims to achieve fair outcomes by employing a fuzzy logic–based decision support system, thereby standardizing the decision-making mechanism and reducing reliance on individual discretion.