Öğretmen denetimine ilişkin müfettiş, yönetici ve öğretmen görüşleri: Bir durum çalışması

Bu çalışma ile, eğitim müfettişi, okul müdürü ve öğretmenlerin, öğretmen denetim sisteminin sorunlarına ilişkin görüşlerinin belirlenmesi ve çözüm önerilerinin geliştirilmesi hedeflenmektedir. Araştırma modeli belirlenirken konuya uygun olarak nitel araştırma modeli ve durum çalışması deseni tercih edilmiştir. Araştırma kapsamında, 2022-2023 eğitim öğretim yılında Konya ilinde görev yapmakta olan 10 eğitim müfettişi, 12 okul müdürü ve 10 öğretmen ile görüşme yapılmıştır. Yapılan görüşmelerde Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formundan yararlanılmıştır. Müfettiş, okul yöneticisi ve öğretmenlerin görüşleri doğrultusunda elde edilen verilerin temaları belirlenmiştir. Araştırma sonunda, eğitim müfettişleri, okul müdürleri ve öğretmenlerin öğretmen denetimine ilişkin görüşleri farklılık göstermekle beraber genel olarak değerlendirildiğinde katılımcıların mevzuat, öğretmen denetim süreci, okul müdürlerinin denetim eğitimlerinin yetersizliği ve denetimin yan etkileri üzerinde durdukları görülmüştür. Katılımcıların genel olarak, öğretmen denetimi ile ilgili açık ve net bir mevzuatın olmadığı ve herhangi bir yaptırım öngörmediğini düşündükleri belirlenmiştir. Öğretmen denetim süreci ile ilgili olarak ise; öğretmen denetimi amacının evrak kontrolüne indirgenmiş olduğu, denetim sıklığına ilişkin herhangi bir düzen olmadığı, okul müdürlerinin denetime yeteri kadar zaman ayırmadığı veya ayıramadığı ve denetim sonucunda öğretmenlere dönüt verilmediği sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca, okul müdürlerinin denetim eğitimlerinin yetersiz olduğu ve bu nedenle öğretmen denetimlerinin amacına uygun gerçekleştirilemediği sonucu elde edilmiştir. Araştırmanın bir diğer sonucu ise; denetimin yan etkileri olarak öğretmenlerin denetime direnç gösterdiği ve denetimlerin öğretmenlerde gerginliğe neden olduğudur. Eğitim müfettişleri, okul müdürleri ve öğretmenlerin öğretmen denetiminde yaşanan sorunların çözümüne ilişkin görüşleri değerlendirildiğinde ise; öğretmen denetim mevzuatında değişikliğe gidilmesi gerektiği, denetimlerin tamamen rehberlik ve geliştirme amaçlı olup sonucunda bir yaptırım olması gerektiği, okul müdürlerinin öğretmen denetimi ile ilgili bir eğitimden geçmesi gerektiği, nitelikli denetim elemanlarının sisteme kazandırılması gerektiği ve hem okul müdürleri hem eğitim müfettişlerinin denetim sürecinde aktif rol alması ve buna uygun bir denetim planı geliştirilmesi gerektiği sonuçlarına ulaşılmıştır.

It is aimed to explore the opinions of education supervisors, school principals and teachers regarding the problems of the teacher supervision system and to develop solution suggestions with this study. While determining the research model, qualitative research model and case study design were preferred in accordance with the subject. Within the scope of the research, interviews were conducted with 10 education supervisors, 12 school administrators and 10 teachers working in Konya in the 2022-2023 academic year. A semi-structured interview form was used in the interviews. The themes of the data obtained in line with the opinions of education supervisors, school administrators and teachers were determined. At the end of the research, although the opinions of education supervisors, school principals and teachers regarding teacher supervision differed, when evaluated in general, it was seen that the participants focused on the legislation, the teacher supervision process, the inadequacy of school principals' supervision training and the side effects of supervision. It was determined that the participants generally thought that there was no clear legislation regarding teacher supervision and that it did not foresee any sanctions. Regarding the teacher supervision process; it was concluded that the purpose of teacher supervision was reduced to document control, there was no order regarding the frequency of supervision, school principals did not or could not devote enough time to supervision, and teachers were not given feedback as a result of the supervision. In addition, it was concluded that the supervision training of school principals was insufficient and therefore teacher supervision could not be carried out in accordance with its purpose. Another result of the research is; the side effects of supervision are that teachers resist supervision and that supervisions cause tension in teachers. When the opinions of education supervisors, school principals and teachers regarding the solution of the problems experienced under teacher supervision are evaluated; there should be changes in the teacher supervision legislation, supervisions are purely for guidance and development purposes and there should be a sanction as a result, school principals should receive training on teacher supervision, qualified supervisory personnel should be brought into the system, and both school principals and education supervisors should take an active role in the supervision process and it was concluded that an appropriate supervision plan should be developed.