Temel eğitime yönelik afet konulu müfredat geliştirme

İnsanlık tarihinin başlangıcından günümüze kadar insanoğlu, sık sık afetlerle karşılaşmakta ve sonucunda büyük bedeller ödemektedir. Dünyada olduğu gibi ülkemizde de afetlerin oluşum sıklığı giderek artmaktadır. Toplumun afetlere hazır olma, afetlere karşı önlem alma ve zarar azaltma, afet sonrası acil müdahale gibi konularda eğitilmesi ve bilinçlendirilmesi afetlerle mücadelenin en önemli konularıdır. Her yıl giderek artan can ve mal kayıpları afetlere karşı yeterince hazır olunmadığının göstergesidir. Afetlerle mücadelenin en önemli paydaşı toplumdur. Afetlerle nasıl mücadele edilebileceği, afet öncesi, sırası ve sonrasında nasıl davranılması gerektiği gibi konularda eğitim verilmesi, afet farkındalığı kavramının topluma hızlı bir şekilde kazandırılması ve toplumsal afet bilincinin oluşturulması çalışmalarının disiplinli bir şekilde yönetilmesi gerekmektedir. Afetlere karşı toplumda kaderci bir yaklaşımın olması halkın afetlere karşı ne yapacağını bilmeden bilinçsiz bir şekilde davranmasına yol açmaktadır. Doğal afetlere karşı insanların bilinçlendirilmesinin yolu da temel eğitimden geçmektedir. Eğitim insanların bilgi ve davranış düzeyini arttırarak farkındalık seviyelerinin yükseltilmesinde önemli rol oynamaktadır. Toplumda kalıcı afet bilinci oluşması için küçük yaşlardan itibaren temel eğitimde afetle mücadele konularının özenle işlenmesi, yaş grubuna uygun materyallerle konuların desteklenmesi, konunun ciddiyetinin kavratılması gerekmektedir. Afet konusu doğrudan mekânla ilişkili olduğundan kartografların da afetlerle mücadelede görev ve sorumlulukları vardır. Afetlerle birlikte harita içerikli konular yaşa ve eğitim seviyesine uygun materyallerle desteklenmelidir. Küçük yaşlardan itibaren ve süreklilik kazandırılan eğitimler toplumsal bilinç oluşmasına doğrudan katkı sağlayacaktır. Temel eğitim ilkokul kademesinde müfredat ve ders kitapları incelendiğinde afet konusunda öğrenci düzeyine uygun yeterli bilgilerin yer almadığı, harita ile desteklenmesi gereken konuların olduğu dikkat çekmektedir. İlköğretim müfredatında görülen bu eksiklikleri gidermek amacıyla, tez kapsamında temel eğitim müfredatında yer alan afet içerikli kazanımlar anlatım, etkinlik, harita ve materyaller yardımıyla genişletilmiş ve geliştirilmiştir. Etkinlik ve bu etkinliklerde yer alan haritalar, öğrencilerin yaş ve eğitim seviyesi göz önünde bulundurularak kartografik tasarıma uygun olarak tasarlanmıştır. Geliştirilen materyaller 368 öğrencinin katılım sağladığı deneysel bir çalışma ile test edilmiştir. Çalışmanın öğrencilerin başarı düzeyini tüm sınıf kademesinde yaklaşık %24 oranında arttırdığı belirlenmiştir.

Since the beginning of human history, humanity has frequently encountered disasters and paid a heavy price as a result. The frequency of disasters is increasing in our country as well as in the world. Educating and raising awareness of society on issues such as disaster preparedness, taking precautions against disasters and reducing damage, and post-disaster emergency response are the most important issues in combating disasters. The increasing loss of life and property every year is an indication that we are not sufficiently prepared for disasters. The most important stakeholder in combating disasters is society. Education should be provided on issues such as how to combat disasters, how to behave before, during and after a disaster, the concept of disaster awareness should be rapidly introduced to society and efforts to create social disaster awareness should be managed in a disciplined manner. The fatalistic approach to disasters in society leads to people acting unconsciously without knowing what to do against disasters. The way to raise people's awareness of natural disasters is through basic education. Education plays an important role in increasing people's knowledge and behavior levels and raising their awareness levels. In order to create permanent disaster awareness in society, disaster combat issues should be meticulously addressed in basic education from an early age, topics should be supported with materials appropriate to the age group and the seriousness of the issue should be understood. Since the subject of disaster is directly related to space, cartographers also have duties and responsibilities in combating disasters. Along with disasters, map-based subjects should be supported with materials appropriate to age and education level. Education provided from a young age and on a continuous basis will directly contribute to the formation of social awareness. When the curriculum and textbooks of the primary school level of basic education are examined, it is striking that there is not enough information on disasters that is appropriate for the student level and that there are topics that need to be supported with maps. In order to eliminate these deficiencies in the primary school curriculum, disaster-related outcomes in the basic education curriculum were expanded and developed with the help of narration, activities, maps and materials within the scope of the thesis. The activities and the maps in these activities were designed in accordance with cartographic design, considering the age and education level of the students. The developed materials were tested with an experimental study in which 368 students participated. It was determined that the study increased the success level of the students by approximately 24% in all grades.