Mâtürîdî'nin Seneviyye'yi âlemin kıdemi konusunda eleştirisi

Çalışmamızda İran dini olan ve Mecusilik, Deysaniyye/Deysancılık, Merküniyye/Markiyonculuk, Menaniyye/Maniheizm'i barındıran Seneviyye'yi ve Mâtürîdî'nin âlemin kıdemi konusunda eleştirisi incelenmiştir. Ebû Mansûr el-Mâtürîdî'nin Seneviyye ile olan ilişkisini ortaya koyabilmek adına Mâtürîdî'nin yaşadığı dönem, coğrafya ve dönemin siyasi durumu ele alınarak Mâtürîdî'nin Seneviyye'ye dair kaynakları sorgulanmıştır. Seneviyye'ye dair günümüzde ulaşabildiğimiz kaynaklarla Mâtüridi'nin aktardığı Senevî bilgiler karşılaştırılmıştır. Ayrıca Mâtürîdî'nin âlemin kıdemi meselesine bakışı, nihai amacı ve Seneviyye'yi eleştirirken kullandığı yöntem ortaya konulmuştur.

In our study, the criticism of the religion of Manichaeism, Daysanism, Marcionism, Zoroastrianism and the criticism of Maturidi about the eternity of universe were examined. To reveal the relationship between Abu Mansur al-Maturidi and Seneviyya, the sources of Maturidi, the political situation of the period and the sources of Maturidi were examined. Concerning to Seneviyya that we can reach today are compared with information transmitted by Maturidi. Also, Maturidi's view on the matter of the eternity of universe, ultimate aim and the method used to criticize Seneviyya was revealed.