Üftâde Dîvânı'nda dinî tasavvufî muhtevâ

Mehmet Muhyiddin Üftâde Hazretleri XVI. Yüzyılda yaşamış "şeyh", "edip" ve divan" sahibi bir mutasavvıf şairdir. Hacı Bayram-ı Veli, Yunus Emre, Eşrefoğlu Rumî gibi Tekke ve Tasavvuf Edebiyatı yolunda yürüyen Üftâde Hazretleri; Tasavvuf ruhuna uygun şiir ve ilâhiler söylemiştir. Dîvân'ında hâkim olan en önemli tema din ve tasavvuftur. Bu tez çalışmasında Mehmet Muhyiddin Üftâde'nin hayatını, sanatını eserlerini ve kısaca tarikatını tanıtmaya gayret ettik. Çalışmamızın ana konusunu oluşturan "Dini ve tasavvufî muhteva"nın Üftâde'nin şiirindeki yeri ve işlevi, hangi açılardan şiirine konu edildiği araştırılmıştır. İncelediğimiz her bir terimi Divân'da yer alan ilgili şiirlerle ele almaya çalıştık. Böylece edebiyatımıza önemli katkılar sağlamış, Aziz Mahmut Hüdâyî Hazretleri gibi önemli bir mutasavvıfa şeyhlik yapmış olan, ve kendisinden sonraki bir şok şairi etkileyen önemli bir mutasavvıfın dinî ve tasavvufî duygularını ve düsşünce dünyasını yakından tanıma ve tanıtma fırsatı bulduk.

Mehmet Muhyiddin Uftade His Holiness, who lived in the 16th century, is a Sufi poet with the "sheik", "scholar" and the "divan". Hadji Bayram-ı Veli, Yunus Emre, Eşrefoğlu Rumî, Uftâde Hazretleri who walked on the path of Tekke and Sufi Literature, said poems and hymns according to Sufi spirit. Religion and sufism are the most important themes that dominate in the Divan. In this thesis, we tried to introduce Mehmet Muhyiddin Uftade's life, his artworks and his cult in short. The role and function of ın religious and mystical content ft in the poem of Uftade, which is the main subject of our study, has been investigated in which aspects it is subject to poetry. We tried to deal with each of the terms we have studied with relevant poems in Divân. Thus, we had the opportunity to recognize and promote the religious and mystical feelings and thought of an important Sufi mystic who influenced a shocking poet, who had made a great contribution to an important mutasavvıa, such as Aziz Mahmut Hüdâyî Uftades.