Necmettin Erbakan Üniversitesi Kurumsal Akademik Arşivi
DSpace@Erbakan, Necmettin Erbakan Üniversitesi tarafından doğrudan ve dolaylı olarak yayınlanan; kitap, makale, tez, bildiri, rapor, araştırma verisi gibi tüm akademik kaynakları uluslararası standartlarda dijital ortamda depolar, Üniversitenin akademik performansını izlemeye aracılık eder, kaynakları uzun süreli saklar ve yayınların etkisini artırmak için telif haklarına uygun olarak Açık Erişime sunar.
Güncel Gönderiler
İşitme engellilerin turistik deneyimlerine ilişkin bir araştırma: Konya örneği
(Necmettin Erbakan Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2025) Arslan, Filiz; Kaynak, İbrahim Hakkı
Bu araştırma, Konya’da turistik deneyim yaşayan işitme engelli bireylerin erişilebilirlik bağlamındaki deneyimlerini incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırmada işitme engelli bireylerin seyahat süreçlerinde karşılaştıkları engeller, erişilebilirlik hizmetlerine dair algıları ve beklentileri ortaya konulmuştur. Nitel araştırma yaklaşımıyla yürütülen araştırmada, Konya’ya farklı şehirlerden gelen 12 işitme engelli birey ile yarı yapılandırılmış mülakatlar yapılmış ve veriler MAXQDA 24 yazılımı kullanılarak içerik analiziyle değerlendirilmiştir. Bulgular, işitme engelli bireylerin turistik deneyimlerinde en önemli sorunların işaret dili bilen personel eksikliği, yazılı ve görsel bilgilendirme materyallerinin yetersizliği, rehberlik hizmetlerinin sınırlı olması ve dijital erişim imkânlarının kısıtlılığı olduğunu göstermektedir. Katılımcılar, Konya’nın tarihî ve kültürel cazibesini vurgulamakla birlikte, erişilebilirlik eksikliklerinin turistik deneyimlerin kalitesini olumsuz etkilediğini belirtmiştir. Sonuçlar, erişilebilir turizmin geliştirilmesi için personel eğitimi, dijital çözümlerin arttırılması, yazılı-görsel materyallerin zenginleştirilmesi ve işaret dili desteğinin yaygınlaştırılması gerektiğine işaret etmektedir. Araştırma, işitme engellilerin turizmdeki deneyimlerini anlamaya yönelik sınırlı literatüre katkı sağlamakta ve gelecekteki araştırmalar için temel bir çerçeve sunmaktadır.
Kaynaştırma bütünleşti̇rme yolu i̇le eği̇ti̇m alan öğrenci̇leri̇n eği̇ti̇mi̇nde görsel sanatlar öğretmenleri̇ni̇n yaşadığı güçlükler ve çözüm öneri̇leri
(Necmettin Erbakan Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, 2026) Songül, Huriye; Erdem, Türkan
Bu araştırma, “Kaynaştırma/Bütünleştirme Yolu ile Eğitim Alan Öğrencilerin Eğitiminde Görsel Sanatlar Öğretmenlerinin Yaşadığı Güçlükler ve Çözüm Önerileri” başlığı kapsamında, Konya ilinde ortaokul ve liselerde görev yapan görsel sanatlar öğretmenlerinin kaynaştırma uygulamalarına ilişkin yaşadıkları zorlukları ortaya koymayı amaçlamaktadır. Araştırmanın temel problemi, görsel sanatlar dersinin uygulamalı yapısı, materyal gereksinimi, bireysel farklılıklar ve fiziki düzenlemeler gibi etkenler nedeniyle kaynaştırma sürecini diğer derslerden farklı biçimde etkilemesine rağmen bu derse özgü uygulamaların alan yazında sınırlı olarak incelenmiş olmasıdır. Bu doğrultuda araştırma, öğretmenlerin bilgi ve uygulama yeterliklerini, öğretim sürecinde karşılaştıkları güçlükleri, destek–iş birliği gereksinimlerini ve çözüm önerilerini kapsamlı biçimde araştırmayı hedeflemiştir. Araştırmada nitel araştırma yaklaşımı benimsenmiş ve olgu bilim (fenomenoloji) deseni kullanılmıştır. Evreni Konya’nın Meram ve Selçuklu ilçelerinde görev yapan tüm görsel sanatlar öğretmenleri; örneklemi ise kaynaştırma öğrencileriyle çalışmış veya hâlen çalışan ve araştırmaya katılmayı kabul eden 18 öğretmen oluşturmaktadır. Veriler yarı yapılandırılmış görüşmeler aracılığıyla toplanmış, ses kayıtları Notta programı ile yazıya aktarılmış ve MAXQDA programı kullanılarak betimsel analiz yöntemiyle çözümlenmiştir. Bulgular, öğretmenlerin kaynaştırma eğitimine yönelik farkındalıklarının yüksek olmasına rağmen engel türlerine özgü öğretim stratejileri, BEP hazırlama, bireyselleştirilmiş uygulama tasarımı, ölçme–değerlendirme işlemleri, materyal eksiklikleri, zaman yönetimi ve kalabalık sınıflar gibi alanlarda güçlük yaşadıklarını göstermektedir. Ayrıca idare, rehberlik servisi, RAM ve velilerle yürütülen iş birliğinin düzensizliği sürecin sürdürülebilirliğini olumsuz etkilemektedir. Öğretmenler; hizmet içi eğitimlerin uygulamaya dönük olması, özel eğitim öğretmeni desteğinin sağlanması, materyal çeşitliliğinin artırılması, okul–aile iş birliğinin güçlendirilmesi ve kurumlar arası koordinasyonun geliştirilmesi gerektiğini vurgulamıştır. Sonuç olarak, görsel sanatlar dersinin kapsayıcı eğitim ortamı olarak daha işlevsel hâle gelebilmesi için bilgi, materyal, fiziki ortam, zaman ve destek boyutlarında yapılacak iyileştirmeler kritik önem taşımaktadır.
Hipotiroidi nedeniyle ilaç kullanan hastaların hastalıkalgıları ve ilaç kullanımı bilgi düzeylerinin tedavi uyumlarınaetkisinin değerlendirilmesi
(Necmettin Erbakan Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, 2026) Şahin, Emine Hilal; Demirbaş, Nur
Bu çalışmanın amacı, hipotiroidi nedeniyle ilaç kullanan hastalarda hastalık algısı ve ilaç kullanım bilgisi düzeylerinin tedaviye uyum üzerindeki etkisini değerlendirmektir.Bu çalışmanın bulguları, hipotiroidi nedeniyle ilaç kullanan hastalarda hastalığa yönelik algıların ve ilaç kullanımına ilişkin bilgi düzeyinin tedavi uyumu üzerinde belirleyici bir rol oynadığını ortaya koymaktadır.Bulgular, hipotiroidi yönetiminde birinci basamağın yalnızca takip eden değil, hastalığın anlamlandırıldığı, eğitimin verildiği ve davranış değişikliğinin desteklendiği temel bir merkez olduğunu göstermektedir.
COVİD-19 pandemisi öncesi ve sonrası solunum yolu viral etkenlerin değerlendirilmesi
(Necmettin Erbakan Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, 2026) tSeçilmiş, Fadime Korkmaz; Energin, Vesile Meltem
Amaç: Bu çalışmanın amacı; Ocak 2017- Ocak 2023 arasında Necmettin Erbakan Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı'nda yenidoğan yoğun bakım ünitesi hariç tüm kliniklerde yatırılarak takip edilen 0-18 yaş hastalarda COVİD-19 pandemisi öncesi ve sonrası dönemde saptanan solunum yolu viral etkenlerinin sıklıklarını karşılaştırmak, başlıca viral etkenlerin dağılımını değerlendirmek, pandemi sürecinin bu etkenlerin epidemiyolojisi üzerindeki etkisini ortaya koymak, mevsimsel dağılımlardaki değişimleri incelemek ve hastaların demografik özelliklerine göre viral etken farklılıklarını ortaya koymaktır. Yöntem: Çalışmamızda belirtilen tarihler arasında yatarak tedavi gören hastalardan alınan 3205 sürüntü örneği ve hastaların demografik özellikleri, laboratuvar sonuçları, antibiyotik tedavi alıp almamaları, solunum desteği ihtiyaç durumları retrosepktif olarak incelenerek kaydedildi. Sürüntü örnekleri real time polimeraz zincir reaksiyonu yöntemi ile çalışıldı. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 3205 hastanın 1561'i (%48,7) 2 yaşın altında, 1811'i (%56,5) erkek, 1482'sinin (%46,2) ek hastalığı var, 1424'ü (%44,4) solunum desteği almıştır. Antibiyotik alanların, ek hastalığı olanların, solunum desteği alanların, sedimantasyon ve C-reaktif protein yüksekliği olanların yatış süresi daha uzundur. Alınan örneklerin 1960'ında (%61,1) en az bir viral etken tespit edilmiştir. COVID öncesi döneme göre COVID döneminde pozitiflik oranı belirgin azalmıştır. Ayrıca 579 (%18) hastada birden fazla viral etken tespit edildi. Koenfeksiyon oranları, pandemi öncesi dönemde pandemi dönemine göre istatistiksel anlamlı derecede daha yüksek bulunmuştur. COVID öncesinde de, COVID döneminde de, COVID sonrasında da en sık saptanan rinovirüs olmakla birlikte, COVID sonrası dönemde rinovirüs oranları belirgin düşmüştür. Zarfsız virüsler olan rinovirüs, bocavirüs ve enterovirüsün pozitif örnekler içindeki dağılımı COVID öncesi döneme göre COVID döneminde anlamlı olarak artmıştır. Viral etkenler en fazla kış mevsiminde, en az yaz mevsiminde saptanmıştır. Kış döneminde covid öncesi en sık respiratuar sinsityal virüs saptanırken, COVID dönemi en sık rinovirüs görülmüştür. Sonuç: Çocuklarda solunum yolu viral etkenlerinin doğru ve hızlı tespiti önemlidir. Geçirilen miks enfeksiyonlar her zaman hastalığın şiddetiyle ilişkili değildir. Elde edilen bulgular, viral enfeksiyonların epidemiyolojisinin izlenmesinin, pandemiler sonrası görülen değişikliklerin tespitinin, akılcı tedavi stratejilerinin geliştirilmesinin ve moleküler yöntemlerin etkin kullanımının önemini açıkça ortaya koymaktadır. Solunum yolu viral etkenlerinin dağılımının hasta semptom ve klinik bulgularının da irdelenerek araştırıldığı çalışmaların devamlılığı önemlidir. Anahtar kelimeler: Çocuk, solunum yolu virüs, COVİD-19, epidemiyoloji
Primer yumuşak doku ve kemik sarkomlarında kemik metastazlarının varlığının taranması
(Necmettin Erbakan Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, 2026) Yüksek, Hüseyin; Çolak, Tahsin Sami
Amaç: Kemik ve yumuşak doku sarkomlarının kemiklere metastazları sıklıkla karşımıza çıkmaktadır. Tedavisi tamamlanan hastaların takiplerinde gelişen kemik metastazlarının bölgeleri hakkında bilgi ve tutum sahibi olmak. Yöntem: Necmettin Erbakan Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi hasta arşivinden 2007 ve 2023 yılları arası kemik veya yumuşak doku sarkomu tanısı alan hastaların takiplerinde çekilen 18F-FDG PET/BT ve tüm vücut kemik sintigrafi raporları retrospektif olarak tarandı. Takiplerini hastanemizde devam eden, elektronik kayıtlarına ulaşılabilen sarkom tanısı alan hastalar çalışmaya dahil edilirken, düzensiz takibi olan, klinik verilerine ulaşılamayan, cilt ve ekstremite dışı sarkomlar çalışmaya alınmadı. Hastalar kemik ve yumuşak doku sarkomu olarak gruplandırılıp Dünya Sağlık Örgütü sınıflamasına göre kendi içerisinde kemik metastaz sıklığı, sık tutulan kemik bölgeleri, tanıdan metastaz oluncaya kadar geçen süre, metastaz sonrası sağkalım açısından değerlendirildi. Veriler SPSS (Statistical Package For Social Sciences) 22 ile analiz edildi. Bulgular: 128 hastanın 77'si (%60.2) erkek, 51'i (%39.8) kadındı. Hastaların yaş ortalaması 44.78±20.60 idi. Hastaların 54'ünde (%42.2) kemik sarkomu, 74'ünde (%57.8) yumuşak doku sarkomu vardı. Hastaların ortalama takip süresi 72.3 aydı. Çalışmaya dahil edilen tüm hastalar değerlendirildiğinde, kemik metastazı toplamda 26 hastada (%20.5) saptandı. Kemik sarkomlarında 12 (%22.2), yumuşak doku sarkomlarında 14 (%18.9) hasta şeklindeydi. Tanılara göre bakıldığında; osteosarkom %25.0, Ewing sarkom %26.9, kondrosarkom %12.5, liposarkom %10.5, sinovyal sarkom %27.2, leiomyosarkom %44.4, pleomorfik sarkom %10.0, ve diğer sarkomlarda %20.0 oranındaydı. Kemik metastazlarının lokalizasyonu değerlendirildiğinde, en sık etkilenen bölgenin %14 oranında vertebralar olduğu görüldü. Alt ve üst ekstremitede %12.5 oranında eşit olduğu görüldü. Tutulan kemiğe göre incelendiğinde metastazların en sık pelvis (%11.7), torakal vertebra (%10.1) ve kosta ile sternumda (%7.8) lokalize olduğu görüldü. Birincil kemik metastazlarının en sık görüldüğü bölge %10.9 oranında pelvisken, ikincil metastazlar en yaygın olarak %2,3 oranıyla vertebralarda izlendi. Tanıdan birincil metastaza kadar geçen süre ortalama 18.8(±21,4) ay, ikincil metastaza kadar geçen süre ortalama 56.6(±78.1) aydı. Çalışmaya dahil edilen 128 hastadan 72(%56.3) tanesinin öldüğü tespit edildi. Ölen tüm hastaların ortalama mortalite zamanına bakıldığında 31.7±34.5 aydı, bu süre metastaz olmayan hastalarda 39.2±37.2 ay, metastaz olanlarda ise 12.1±13.6 ay olarak bulundu. Sonuç: Bu çalışma, kemik ve yumuşak doku sarkomlarının kemik metastazlarının gösterdiği davranışları, metastazın gelişim bölgelerini ve bu durumun sağkalım üzerindeki etkilerini ortaya koymuştur. Kemik sarkomlarının %22.2, yumuşak doku sarkomlarının %18.9 kemik metastazı yaptığını ve en sık pelvis metastazı olduğu görüldü. Ayrıca kemik metastazı gelişen hastaların sağkalım süresinin, metastaz gelişmeyenlere kıyasla anlamlı ölçüde kısa olduğu saptandı (P<0.001). Bu durum, kemik metastazının hastalık prognozunu belirleyen kritik bir faktör olduğunu ortaya koymaktadır. Anahtar kelimeler: Kemik metastazı, sarkom, mortalite
