Büyüme farklılaşma faktörü 15(GDF15)'in yaygın değişken immün yetmezlik(CVID) hastalarında tanısal değerinin ve otoimmünite belirteci olarak kullanılabilirliğinin araştırılması
| dc.contributor.advisor | Çölkesen, Fatih | |
| dc.contributor.author | Karatopuk, Gönül | |
| dc.date.accessioned | 2026-02-12T11:59:45Z | |
| dc.date.available | 2026-02-12T11:59:45Z | |
| dc.date.issued | 2025 | |
| dc.date.submitted | 2025 | |
| dc.department | NEÜ, Meram Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, İç Hastalıkları Anabilim Dalı | |
| dc.description.abstract | Amaç: Yaygın Değişken İmmün Yetmezlik (CVID) tekrarlayan enfeksiyonlar, malignite, otoimmünite gibi heterojen klinik tablolarla prezente olabilen bir hastalıktır. Otoimmün komplikasyonlar CVID hastalarının büyük çoğunluğuna eşlik etmektedir. Büyüme farklılaşma faktörü 15 (GDF15), TGF-β süper ailesine ait bir sitokindir. Hipoksi, doku hasarı, inflamasyon, miyokardiyal iskemi ve malignite gibi çeşitli hücresel stres faktörlerine yanıt olarak ekspresyonu artan GDF15’in, psöriyazis, romatoid artrit, multiple skleroz (MS), tip 1 diyabetes mellitus (tip 1 DM) gibi çeşitli hastalıklardaki rolü incelenmiştir. Mevcut çalışmada CVID hastalarında GDF15’in tanısal değeri ve otoimmünite için biyobelirteç olarak kullanılabilirliğini değerlendirmek amaçlanmıştır. Otoimmün komplikasyonların erken tespiti ile klinik yönetimin kolaylaşması, hastaların yaşam kalitesi ve süresinin uzatılması ile sağlık maliyetlerinin azaltılması hedeflenmiştir. Yöntem: Necmettin Erbakan Üniversitesi Tıp Fakültesi, Erişkin İmmünoloji ve Alerji kliniğinde Nisan 2024 ile Mayıs 2025 tarihleri arasında takipli olan 18-70 yaş aralığındaki 80 CVID hastası ve 40 kişilik kontrol grubu çalışmaya dahil edildi. CVID hastaları otoimmün hastalık bulunanlar ve bulunmayanlar olarak iki gruba ayrıldı. CVID hasta grubu ve kontrol grubu arasında serum GDF15 düzeyleri karşılaştırıldı. Ayrıca GDF15’in, CVID tanısını koymada kullanılabilirliği ve CVID hastalarında otoimmünite belirteci olarak kullanılabilirliği araştırıldı. Bulgular: CVID hastalarının %52,5(n=42)’inde otoimmün hastalık bulunmaktaydı. CVID(+) otoimmün hastalığı olanların %61,9(n=26)’u, CVID(+) otoimmün hastalığı olmayanların %55,3(n=21)’ü, kontrol grubunun ise %52,5(n=21)’i kadın cinsiyetti. CVID otoimmün hastalığı bulunan kişilerin yaş ortalaması 38,2±13,6 , CVID otoimmün hastalığı bulunmayan kişilerin yaş ortalaması 39,6±13,1 , kontrol grubunun yaş ortalaması 39,1±3,8 idi ve aralarında istatiksel açıdan anlamlı fark yoktu (p=0,701). CVID(+) otoimmün hastalığı olan grubun GDF15 değerleri, otoimmün hastalığı olmayan CVID hastaları ve kontrol grubunun GDF15 değerlerine göre istatistiksel olarak anlamlı şekilde yüksek olarak tespit edilmiştir (p<0,001; GDF15 değerleri sırasıyla 2205, 1526 ve 1083 pg/ml). CVID hastalığı tanısında biyobelirteç olarak GDF15 düzeyleri için AUC (eğri altında alan) değeri 0,769, % 95 güven aralığı 0,687-0,852, kesim noktası 1651 pg/ml ve istatistiksel anlamlılık düzeyi p<0,001’dir. Sensivitesi % 52,5, spesifitesi % 87,5’dir. Pozitif prediktif değeri %89,36; negatif prediktif değeri %52,04’tür. CVID hastalarında otoimmünite belirteci olarak GDF15 düzeyleri için ROC analizinde AUC (eğri altında alan) değeri 0,683, % 95 güven aralığı 0,581-0,785, kesim noktası 1564 pg/ml ve istatistiksel anlamlılık düzeyi p<0,001’dir. Sensitivitesi % 67,9, spesifitesi % 64,3’dir. Multivariate lojistik regresyon analiz sonuçlarına göre serum GDF15 değeri normalden yüksek olan CVID hastalarında, normal veya düşük olan CVID hastalarına göre otoimmünite gelişme riskinin yaklaşık 5 kat arttığı gösterilmiştir (OR:5,164, %95 güven aralığı 1,386-19,241, p=0,014). Sonuç: Mevcut çalışmamızın sonuçları değerlendirildiğinde serum GDF15 düzeyi, CVID hasta grubunu sağlıklı bireylerden ayırmada ve CVID hasta grubunda otoimmün komplikasyonları öngörmede yardımcı bir biyobelirteç olabilir. Ancak GDF15’in CVID hasta gruplarındaki rolünü inceleyen, tedavi hedefi olarak kullanılabilirliğinin araştırılacağı daha kapsamlı çalışmalara ihtiyaç vardır. | |
| dc.description.abstract | Objective: Common Variable Immunodeficiency (CVID) is a disease that can present with heterogeneous clinical manifestations such as recurrent infections, malignancy, and autoimmunity. Autoimmune complications accompany the majority of CVID patients. Growth differentiation factor 15 (GDF15) is a cytokine belonging to the TGF-β superfamily. The expression of GDF15 increases in response to various cellular stress factors such as hypoxia, tissue damage, inflammation, myocardial ischemia, and malignancy, and its role has been investigated in several diseases including psoriasis, rheumatoid arthritis, multiple sclerosis (MS), and type 1 diabetes mellitus (type 1 DM). In the present study, it was aimed to evaluate the diagnostic value of GDF15 in CVID patients and its usability as a biomarker for autoimmunity. With the early detection of autoimmune complications, it is targeted to facilitate clinical management, improve patients’ quality of life and survival, and reduce healthcare costs. Method: At Necmettin Erbakan University Faculty of Medicine, Adult Immunology and Allergy Clinic, between April 2024 and May 2025, 80 CVID patients aged between 18-70 years and a control group of 40 individuals were included in the study. CVID patients were divided into two groups as those with and without autoimmune diseases. Serum GDF15 levels were compared between the CVID patient group and the control group. In addition, the usability of GDF15 in diagnosing CVID and its usability as a biomarker for autoimmunity in CVID patients was investigated. Results: Autoimmune disease was present in 52.5% (n=42) of CVID patients. Of those with CVID(+) autoimmune disease, 61.9% (n=26) were female, 55.3% (n=21) of those with CVID(+) without autoimmune disease were female, and 52.5% (n=21) of the control group were female. The mean age was 38.2±13.6 years in CVID patients with autoimmune disease, 39.6±13.1 years in CVID patients without autoimmune disease, and 39.1±3.8 years in the control group, with no statistically significant difference between them (p=0.701). GDF15 values of the CVID(+) autoimmune disease group were found to be statistically significantly higher compared to the GDF15 values of CVID patients without autoimmune disease and the control group (p<0.001; GDF15 values were 2205, 1526, and 1083 pg/ml, respectively). For GDF15 levels as a biomarker in the diagnosis of CVID, the AUC (area under the curve) value was 0.769, 95% confidence interval 0.687–0.852, cut-off value 1651 pg/ml, and the level of statistical significance was p<0.001. Sensitivity was 52.5%, specificity was 87.5%. Positive predictive value was 89.36%; negative predictive value was 52.04%. For GDF15 levels as a biomarker of autoimmunity in CVID patients, in ROC analysis the AUC (area under the curve) value was 0.683, 95% confidence interval 0.581–0.785, cut-off value 1564 pg/ml, and the level of statistical significance was p<0.001. Sensitivity was 67.9%, specificity was 64.3%. According to the results of multivariate logistic regression analysis, in CVID patients with serum GDF15 values higher than normal, the risk of developing autoimmunity was shown to be approximately 5 times higher compared to CVID patients with normal or low values (OR: 5.164, 95% confidence interval 1.386–19.241, p=0.014). Conclusion: When the results of our present study are evaluated, serum GDF15 level may be a helpful biomarker in distinguishing the CVID patient group from healthy individuals and in predicting autoimmune complications in the CVID patient group. However, more comprehensive studies are needed to investigate the role of GDF15 in CVID patient groups and to evaluate its usability as a treatment target. | |
| dc.identifier.citation | Karatopuk, G. (2025). Büyüme farklılaşma faktörü 15(GDF15)'in yaygın değişken immün yetmezlik(CVID) hastalarında tanısal değerinin ve otoimmünite belirteci olarak kullanılabilirliğinin araştırılması. (Yayınlanmamış tıpta uzmanlık tezi) Necmettin Erbakan Üniversitesi, Tıp Fakültesi Dahili Tıp Bilimleri Bölümü İç Hastalıkları Anabilim Dalı, Konya | |
| dc.identifier.uri | https://hdl.handle.net/20.500.12452/19944 | |
| dc.identifier.yoktezid | 979924 | |
| dc.language.iso | tr | |
| dc.publisher | Necmettin Erbakan Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü | |
| dc.relation.publicationcategory | Tez | |
| dc.rights | info:eu-repo/semantics/openAccess | |
| dc.subject | yaygın değişken immün yetmezlik | |
| dc.subject | common variable immun deficiency | |
| dc.subject | GDF15 | |
| dc.subject | otoimmünite | |
| dc.subject | autoimmunity | |
| dc.subject | marker | |
| dc.subject | belirteç | |
| dc.subject | biyobelirteç | |
| dc.subject | biomarker | |
| dc.title | Büyüme farklılaşma faktörü 15(GDF15)'in yaygın değişken immün yetmezlik(CVID) hastalarında tanısal değerinin ve otoimmünite belirteci olarak kullanılabilirliğinin araştırılması | |
| dc.title.alternative | Investigation of the diagnostic value and usability of growth differentiation factor 15(GDF15) as a marker of autoimmunity in patients with common variable immunodeficiency(CVID) | |
| dc.type | Specialist Thesis |












