Okul öncesi eğitim mekanlarında işitsel peyzaj algısının kullanıcı odaklı değerlendirilmesi: Diyarbakır örneği

Eğitim yapıları, çocukların gelişiminde yalnızca bilişsel öğrenmenin gerçekleştiği alanlar değil, aynı zamanda sosyal ve duygusal gelişimin de biçimlendiği yaşamsal mekânlardır. Bu nedenle, bu yapıların sunduğu çevresel koşullardan özellikle de işitsel ortamın bireylerin gelişim süreçleri üzerindeki etkilerinin çok yönlü olarak değerlendirilmesi büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmanın amacı, okul öncesi eğitim yapılarında işitsel çevrenin kullanıcılar üzerindeki etkilerini hem nesnel akustik ölçümler hem de öznel algısal değerlendirmeler aracılığıyla incelemektir. Bu doğrultuda, eğitim ortamlarının fiziksel ve psikolojik açıdan destekleyici nitelikteki işitsel özelliklerinin belirlenmesi ve anaokulu mekânlarında akustik konforun iyileştirilmesine yönelik farkındalık oluşturulması hedeflenmiştir. Araştırmanın kapsamı, Diyarbakır ilinde Millî Eğitim Bakanlığı'na bağlı üç bağımsız anaokulunu içermektedir. Çalışmada açık mekân olarak okul bahçesi; iç mekânlar olarak ise sınıflar, yemekhane, çok amaçlı salon, giriş fuayesi ve koridorlar incelenmiştir. Çalışma hem nitel hem de nicel veri toplama yöntemleriyle yürütülmüştür. Nitel veriler, işitme problemi bulunmayan öğretmen, idari personel ve yardımcı personelden görüşme ve anket aracılığıyla elde edilmiştir. Nicel veriler ise hacim akustiği ölçümleri ve binaural ses kayıtları üzerinden toplanmıştır. Elde edilen bulgular eğitim ortamlarında yalnızca gürültü düzeyinin değil, aynı zamanda sesin niteliği ve bireyler tarafından algılanma biçiminin de fiziksel çevre düzenlemelerinde dikkate alınması gereken önemli bir parametre olduğunu ortaya koymaktadır. Bu bağlamda araştırma, anaokullarının akustik çevresinin iyileştirilmesine katkı sunmayı ve eğitim yapılarında işitsel peyzaj konusunda farkındalığı artırmayı hedeflemektedir.

Educational buildings are not only spaces where cognitive learning takes place, but also vital environments where social and emotional development is shaped. Therefore, it is of great importance to comprehensively evaluate the impact of environmental conditions, particularly the auditory environment, on the developmental processes of individuals. The aim of this study is to examine the effects of the auditory environment in preschool educational buildings on users through both objective acoustic measurements and subjective perceptual evaluations. In this context, the study seeks to identify the auditory characteristics of educational environments that are supportive in both physical and psychological terms, and to raise awareness about improving acoustic comfort in kindergartens settings. The research scope includes three independent kindergartens affiliated with the Ministry of National Education in the province of Diyarbakır, Turkey. Outdoor spaces such as schoolyards and indoor spaces including classrooms, dining rooms, multipurpose halls, entrance foyers, and corridors were examined. The study employed both qualitative and quantitative data collection methods. Qualitative data were gathered through interviews and questionnaires with teachers, administrative staff, and support personnel who had no hearing impairments. Quantitative data were collected via room acoustics measurements and binaural sound recordings.The findings reveal that in educational environments, not only noise levels but also the quality of sound and the way it is perceived by individuals are important parameters that should be considered in the design of physical environments. In this regard, the research aims to contribute to the improvement of the acoustic environment in preschools and to increase awareness of soundscape in educational buildings.