Üniversite öğrencilerinde mutluluk ve olumlu çocukluk yaşantıları arasındaki ilişkide umudun aracı rolü

dc.authorid0009-0005-6533-3919
dc.contributor.advisorDilmaç, Bülent
dc.contributor.authorKaynar, Cennet
dc.date.accessioned2026-06-30T12:39:02Z
dc.date.available2026-06-30T12:39:02Z
dc.date.issued2026
dc.date.submitted2026
dc.departmentNEÜ, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Anabilim Dalı
dc.description.abstractBu araştırmanın amacı, üniversite öğrencilerinde olumlu çocukluk yaşantıları ile mutluluk arasındaki ilişkide umudun aracı rolünü incelemektir. Pozitif psikoloji yaklaşımı çerçevesinde ele alınan bu çalışma, bireyin erken dönem yaşantılarının sonraki dönem umut ve öznel iyi oluş düzeyi üzerindeki etkilerini açıklamaya katkı sağlamayı hedeflemektedir. Bu amaç doğrultusunda çalışma, üniversite öğrencileri ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın örneklemini 305 (%83) kız ve 62 (%17) öğrenci oluşturmaktadır. Katılımcıların yaş ortalaması 20.69 olarak tespit edilmiştir. Araştırmada veri toplamak maksadıyla Demografik Bilgi Formu, Olumlu Çocukluk Yaşantıları Ölçeği (OÇYÖ), Sürekli Umut Ölçeği (SUÖ) ve Oxford Mutluluk Ölçeği Kısa Formu (OMÖKF) kullanılmıştır. Demografik bilgi formunda cinsiyet, yaş, anne-baba eğitim durumları, algılanan sosyoekonemik düzey, çocukluğun geçtiği yerleşim birimi, doğum sırası gibi bilgiler alınmıştır. Sürekli Umut Ölçeği kapsamında umut eyleyici düşünce ve alternatif yollar düşüncesi alt boyutları çerçevesinde ele alınmıştır. Çalışmaya katılan üniversite öğrencilerinin olumlu çocukluk yaşantıları, umut ve mutluluk puanları arasındaki ilişkinin belirlenmesi amacıyla Pearson Korelasyon analizi yapılmıştır. Olumlu çocukluk yaşantıları ve mutluluk arasındaki ilişkide umudun aracı rolü AMOS ile analiz edilmiştir. Yapısal eşitlik modelinde, çalışma modeli için bootstrapping yapılarak 5000 alt örneklem oluşturulmuş ve %95 güven aralığında analizler gerçekleştirilmiştir. Pearson Korelasyon analizi sonucunda üniversite öğrencilerinde olumlu çocukluk yaşantılarının umudun alt boyutları olan eyleyici düşünce ile arasında orta düzeyde ve pozitif yönde; alternatif yollar düşüncesi ile zayıf düzeyde ve pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Mutluluk ile umudun alt boyutları eyleyici düşünce arasında pozitif yönde ve güçlü düzeyde; alternatif yollar düşüncesi ile pozitif yönde ve orta düzeyde anlamlı bir ilişki olduğu saptanmıştır. Olumlu çocukluk yaşantıları ve mutluluk arasında ise pozitif yönde ve orta düzeyde anlamlı bir ilişki olduğu görülmüştür. Aracılık analizi sonuçları, olumlu çocukluk yaşantıları ve mutluluk arasındaki ilişkide umudun kısmi aracı rol oynadığını göstermiştir. Buna göre olumlu çocukluk deneyimleri, bireyin umut düzeyini artırmakta; artan umut ise mutluluk düzeyine anlamlı katkı sağlamaktadır. Bununla birlikte olumlu çocukluk yaşantılarının mutluluk üzerindeki doğrudan etkisinin de devam ettiği görülmüştür. Araştırma kapsamında elde edilen bulgular literatür ışığında tartışılmış, araştırmacı, uygulayıcı ve politika koyuculara yönelik öneriler sunulmuştur. Anahtar Kelime: Çocukluk yaşantıları = Childhood experiences
dc.description.abstractThe aim of this study is to examine the mediating role of hope in the relationship between positive childhood experiences and happiness among university students. Grounded in the positive psychology approach, this study seeks to contribute to the explanation of how individuals' early life experiences influence their later levels of hope and subjective well-being. For this purpose, the study was conducted with university students. The sample consisted of 305 (83%) female and 62 (17%) male students. The mean age of the participants was 20.69 years. Data were collected using a Demographic Information Form, the Positive Childhood Experiences Scale (PCES), the Trait Hope Scale (THS), and the Oxford Happiness Questionnaire Short Form (OHQ-SF). The demographic form included information such as gender, age, parental education levels, perceived socioeconomic status, place of residence during childhood, and birth order. Within the scope of the Trait Hope Scale, hope was examined in terms of its two subdimensions: agency thinking and pathways thinking. Pearson correlation analysis was conducted to determine the relationships among positive childhood experiences, hope, and happiness scores of the participating university students. The mediating role of hope in the relationship between positive childhood experiences and happiness was analyzed using AMOS. In the structural equation modeling process, bootstrapping was performed with 5,000 resamples, and analyses were conducted at a 95% confidence interval. The results of the Pearson correlation analysis indicated that positive childhood experiences were moderately and positively correlated with agency thinking and weakly yet positively correlated with pathways thinking. Happiness was found to be positively and strongly correlated with agency thinking, and positively and moderately correlated with pathways thinking. Additionally, a positive and moderate relationship was observed between positive childhood experiences and happiness. The mediation analysis revealed that hope plays a partial mediating role in the relationship between positive childhood experiences and happiness. Accordingly, positive childhood experiences increase individuals' levels of hope, and increased hope significantly contributes to higher levels of happiness. Nevertheless, the direct effect of positive childhood experiences on happiness was also found to remain significant. The findings obtained within the scope of the study were discussed in light of the relevant literature, and recommendations were presented for researchers, practitioners, and policymakers.
dc.identifier.citationKaynar, C. (2026). Üniversite öğrencilerinde mutluluk ve olumlu çocukluk yaşantıları arasındaki ilişkide umudun aracı rolü. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Necmettin Erbakan Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü Eğitim Bilimleri Anabilim Dalı, Konya.
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/20.500.12452/20154
dc.identifier.yoktezid1007037
dc.language.isotr
dc.publisherNecmettin Erbakan Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü
dc.relation.publicationcategoryTez
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.subjectÇocukluk Yaşantıları
dc.subjectUmut
dc.subjectMutluluk
dc.subjectÜniversite Öğrencileri
dc.subjectChildhood Experiences
dc.subjectHope
dc.subjectHappiness
dc.subjectUniversity Students
dc.titleÜniversite öğrencilerinde mutluluk ve olumlu çocukluk yaşantıları arasındaki ilişkide umudun aracı rolü
dc.title.alternativeThe mediating role of hope in the relationship between happiness and positive childhood experiences among university students
dc.typeMaster Thesis

Dosyalar

Orijinal paket
Listeleniyor 1 - 1 / 1
Yükleniyor...
Küçük Resim
İsim:
1007037 CENNET KAYNAR.pdf
Boyut:
924.93 KB
Biçim:
Adobe Portable Document Format
Lisans paketi
Listeleniyor 1 - 1 / 1
Küçük Resim Yok
İsim:
license.txt
Boyut:
1.17 KB
Biçim:
Item-specific license agreed upon to submission
Açıklama: