18-65 yaş arası erişkinlerde akıllı telefon bağımlılığı ileyalnızlık ilişkisinin araştırılması

Basit Öğe Kaydı
dc.contributor.advisorDemirbaş, Nur
dc.contributor.authorBirler, Büşra Çiçek
dc.date.accessioned2026-02-12T12:01:21Z
dc.date.available2026-02-12T12:01:21Z
dc.date.issued2025
dc.date.submitted2025
dc.departmentNEÜ, Meram Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Aile Hekimliği Anabilim Dalı
dc.description.abstractAmaç: Günümüzde teknolojinin gelişmesiyle birlikte akıllı telefonlar yalnızca iletişim aracı olmaktan çıkmış; bireylerin bilgiye ulaşma, sosyalleşme, eğlenme ve gündelik yaşamlarını organize etme süreçlerinin merkezinde yer alan çok işlevli cihazlara dönüşmüştür. Bu dönüşüm toplumda akıllı telefon kullanımını yaygınlaştırmıştır ve akıllı telefon bağımlılığı, sorunlu akıllı telefon kullanımı gibi psikososyal sorunlar ortaya çıkmıştır. Akıllı telefonların aşırı ve sık kullanımı bireylerin yüz yüze iletişimden uzaklaşmasına, sosyal ilişkilerinin zayıflamasına, zamanla yalnızlık duygusunun oluşmasına zemin hazırlayabilmektedir. Bu çalışmada, yetişkin bireylerin (18-65 yaş) akıllı telefon bağımlılığı düzeyinin yalnızlık üzerine etkisinin değerlendirilmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı nitelikteki bu çalışmanın evrenini 18-65 yaş arasındaki yetişkinler oluşturdu. Araştırmacılar tarafından literatür doğrultusunda oluşturulan anket formunda; sosyodemografik bilgiler, bireylerin akıllı telefon kullanımı, akıllı telefon kullanımı nedeniyle günlük rutinlerinin etkilenme durumlarını sorgulayan sorular, Akıllı Telefon Bağımlılığı Ölçeği-Kısa Formu (ATBÖ-KF) ve UCLA Yalnızlık Ölçeği Kısa Formu yer almaktaydı. 2025 Şubat-Mart tarih aralığında oluşturulan anket formu Google Forms ile online olarak uygulandı. Veriler SPSS (Statistical Package for Social Sciences for Windows) programı kullanılarak analiz edildi. p<0,05 değeri istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi. Bulgular: Çalışmaya katılan 403 katılımcının yaş ortalaması 35,61±11,70 (min=18, maks=65) yıl idi. Katılımcıların %59,3’ü (n=239) kadın, %56,3’ü (n=227) evli ve %81,1’i (n=327) üniversite/yüksekokul eğitim düzeyine sahipti. Çalışmaya katılanların algıladıkları stres düzeyi sorgulandığında %42,7’si (n=172) orta düzeyde olarak belirtti, depresyon şüphesi olan katılımcı oranı %50,9 (n=205) idi. Katılımcıların günlük ortalama telefon kullanım süresi 4,02±2,33 saatti (min=1, maks=15). Çalışmaya katılanların akıllı telefon kullanma amacı sorusuna en çok verilen cevap %77,9 (n=313) ile sosyal paylaşım siteleri (Facebook, Instagram vb.) idi. Bekar olan katılımcıların ATBÖ-KF (29,00±11,09) ve UCLA-KF toplam puanları 13,01±4,70), evli olanlardan daha yüksekti (sırasıyla p=0,000, p=0,002). Öğrenim durumu yüksekokul/üniversite olanların ATBÖ-KF puanı (27,12±10,64), öğrenim durumu lise (22,93±10,54) olanlara göre yüksekti (p=0,026). Algıladıkları stres düzeyi yüksek olan katılımcıların ATBÖ-KF (28,39±11,31) ve UCLA-KF puanı (13,08±4,69), stres düzeyi düşük olanlardan yüksekti (p=0,000). Depresyon şüphesi olan katılımcıların ATBÖ-KF (28,66±10,46) ve UCLA-KF (13,08±4,61) puanı, depresyon şüphesi olmayanların ATBÖ-KF (23,84±10,40) ve UCLA-KF (11,41±3,76) puanından yüksekti (sırasıyla p=0,000, p=0,000). Telefon kullanım süresi ile ATBÖ-KF toplam puanı arasında orta düzeyde anlamlı bir ilişki mevcuttu (r=0,336, p=0,000). Cinsiyet, en uzun yaşanan yer, çalışma durumu, aile yapısı, gelir durumu, obezite durumu, sigara kullanımı ile akıllı telefon bağımlılığı veya yalnızlık arasında anlamlı bir ilişkinin olmadığı görüldü. Telefonu yanında yokken huzursuzluk hissetmeyenlerin ATBÖ-KF puanı (21,36±9,30), huzursuzluk hissedenlere (28,23±10,84) göre düşüktü (p=0,000). Telefon kullanımı nedeniyle sosyal ilişkilerin veya performansının etkilendiğini düşünenlerin ATBÖ-KF (30,20±12,91) ve UCLA-KF (13,14±4,49) puanı, etkilenmediğini düşünenlerin ATBÖ-KF (23,63±9,02) ve UCLA-KF (11,72±4,14) puanına göre yüksekti (p=0,000, p=0,012). Telefonun sosyal ilişkilere zarar vermediğini düşünenlerin (21,53±7,87) ATBÖ-KF puanı, bazen zarar verdiğini düşünenlere (29,54±10,74) göre düşüktü (p=0,006). ATBÖ-KF ile UCLA-KF arasında pozitif yönde düşük düzeyde anlamlı korelasyon tespit edildi (r=0,208, p<0,001). Sonuç: Cinsiyet farkının, çalışma durumunun, gelir durumunun ve aile yapısının akıllı telefon bağımlılığını ve yalnızlık durumunu etkilemediği görüldü. Artmış stres düzeyi ve depresyon şüphesi, akıllı telefon bağımlılığı düzeyini ve yalnızlık hissini artırıyordu. Akıllı telefon bağımlılığı düzeyi yüksek olan ve yalnız hisseden bireylerin iş/sınıf performansı düşüktü ve sosyal ilişkileri zarar görmüştü. Akıllı telefonların uzun süreli ve kontrolsüz kullanımının bireylerin sosyal ilişkilerini ve psikolojik iyi oluşlarını olumsuz yönde etkilemişti. Bu nedenle, bireylerin farkındalıklarının artırılması, akıllı telefon kullanımına ilişkin sağlıklı alışkanlıkların kazandırılması ve aile hekimliği birimleri aracılığıyla akıllı telefon bağımlığı ile ilgili koruyucu ruh sağlığı hizmetlerinin yaygınlaştırılması önemlidir.
dc.description.abstractAim: With the advancement of technology today, smartphones have evolved beyond being mere communication tools; they have become multifunctional devices at the center of individuals' processes of accessing information, socializing, entertaining themselves, and organizing their daily lives. This transformation has popularized smartphone use in society and has led to psychosocial problems such as smartphone addiction and problematic smartphone use. Excessive and frequent use of smartphones can lead individuals to withdraw from face-toface communication, weaken their social relationships, and eventually cause feelings of loneliness. This study aimed to assess the effect of smartphone addiction levels among adults (aged 18-65) on loneliness. Materials and Methods: The population of this descriptive study consisted of adults aged 18- 65. The questionnaire form, developed by the researchers in line with the literature, included questions on sociodemographic information, individuals' smartphone use, the extent to which their daily routines were affected by smartphone use, the Smartphone Addiction Scale-Short Form (SAS-SF), and the UCLA Loneliness Scale Short Form. The questionnaire form, created between February and March 2025, was administered online using Google Forms. The data were analyzed using the SPSS (Statistical Package for Social Sciences for Windows) program. A p<0.05 value was considered statistically significant. Results: The average age of the 403 participants in the study was 35.61±11.70 (min=18, max=65) years. 59.3% of participants (n=239) were female, 56.3% (n=227) were married, and 81.1% (n=327) had a university/college education level. When asked about their perceived stress level, 42.7% (n=172) of the participants reported a moderate level, and 50.9% (n=205) of the participants had suspected depression. The participants' average daily phone usage time was 4.02±2.33 hours (min=1, max=15). When asked about the purpose of using smartphones, the most common response was social networking sites (Facebook, Instagram, etc.) at 77.9% (n=313). The ATBÖ-KF (29.00±11.09) and UCLA-KF total scores (13.01±4.70) of single participants were higher than those of married participants (p=0.000 and p=0.002, respectively). The ATBÖ-KF score (27.12±10.64) of those with a college/university education was higher than that of those with a high school education (22.93±10.54) (p=0.026). Participants who perceived high stress levels had higher ATBÖ-KF (28.39±11.31) and UCLA-KF scores (13.08±4.69) than those with low stress levels (p=0.000). Participants with suspected depression had higher ATBÖ-KF (28.66±10.46) and UCLA-KF (13.08±4.61) scores were higher than those of participants without suspected depression (ATBÖ-KF (23.84±10.40) and UCLA-KF (11.41±3.76) scores) (p=0.000 and p=0.000, respectively). There was a moderately significant correlation between phone usage time and ATBÖ-KF total score (r=0.336, p=0.000). No significant correlation was found between gender, longest place of residence, employment status, family structure, income status, obesity status, smoking, and smartphone addiction or loneliness. The ATBÖ-KF score of those who did not feel uneasy when their phone was not with them (21.36±9.30) was lower than that of those who felt uneasy (28.23±10.84) (p=0.000). Those who thought their social relationships or performance were affected by phone use had higher ATBÖ-KF (30.20±12.91) and UCLA-KF (13.14±4.49) scores than those who did not think they were affected, and higher ATBÖ-KF (23.63±9.02) and UCLA-KF (11.72±4.14) scores of those who did not think so (p=0.000, p=0.012). The ATBÖ-KF score of those who believed that the phone did not harm social relationships (21.53±7.87) was lower than that of those who believed it sometimes harmed social relationships (29.54±10.74) (p=0.006). A low level of positive correlation was found between ATBÖ-KF and UCLA-KF (r=0.208, p<0.001). Conclusion: Gender differences, employment status, income level, and family structure were found to have no effect on smartphone addiction and loneliness. Increased stress levels and suspected depression increased the level of smartphone addiction and feelings of loneliness. Individuals with high levels of smartphone addiction and feelings of loneliness had low work/class performance and damaged social relationships. Prolonged and uncontrolled use of smartphones negatively affected individuals' social relationships and psychological wellbeing. Therefore, it is important to raise individuals' awareness, instill healthy habits regarding smartphone use, and promote preventive mental health services related to smartphone addiction through family medicine units.
dc.identifier.citationBirler, B. Ç. (2025). 18-65 yaş arası erişkinlerde akıllı telefon bağımlılığı ileyalnızlık ilişkisinin araştırılması. (Yayınlanmamış tıpta uzmanlık tezi) Necmettin Erbakan Üniversitesi, Tıp Fakültesi Dahili Tıp Bilimleri Bölümü Aile Hekimliği Anabilim Dalı, Konya
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/20.500.12452/19945
dc.identifier.yoktezid979244
dc.language.isotr
dc.publisherNecmettin Erbakan Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü
dc.relation.publicationcategoryTez
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.subjectAkıllı telefon
dc.subjectSmartphone
dc.subjectakıllı telefon bağımlılığı
dc.subjectsmartphone addiction
dc.subjectbağımlılık
dc.subjectaddiction
dc.subjectyalnızlık
dc.subjectloneliness
dc.title18-65 yaş arası erişkinlerde akıllı telefon bağımlılığı ileyalnızlık ilişkisinin araştırılması
dc.title.alternativeInvestigating the relationship between smartphone addictionand loneliness in adults aged 18-65
dc.typeSpecialist Thesis

Dosyalar

Orijinal paket
Listeleniyor 1 - 1 / 1
Küçük Resim
İsim:
979244 Dr. Büşra ÇİÇEK BİRLER TEZ.pdf
Boyut:
1.41 MB
Biçim:
Adobe Portable Document Format
İndir
Lisans paketi
Listeleniyor 1 - 1 / 1
Küçük Resim Yok
İsim:
license.txt
Boyut:
1.17 KB
Biçim:
Item-specific license agreed upon to submission
Açıklama:
İndir

Koleksiyon

Sağlık Bilimleri Enstitüsü Tez Koleksiyonu