Mevlâna Celaleddin Rûmî'nin düşüncesinde cebir ve ihtiyar

Basit Öğe Kaydı
dc.authoridDanışman: 26487en_US
dc.contributor.advisorAltıntaş, Ramazan
dc.contributor.authorKartal, Mavişe Nur
dc.date.accessioned2020-11-04T11:56:24Z
dc.date.available2020-11-04T11:56:24Z
dc.date.issued2019en_US
dc.date.submitted2019-09-17
dc.departmentNEÜ, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Temel İslam Bilimleri Anabilim Dalıen_US
dc.description.abstractKelam literatüründe kulun gerçekleştirmiş olduğu fiillerde seçme hürriyetinin olmaması anlamında kullanılan cebir ve irade özgürlüğü anlamına gelen ihtiyar kavramları İslam düşünce tarihinde cebir ve ihtiyar meselesi olarak yıllarca tartışılagelmiştir. Cebriyye, insanın fiillerinin Allah tarafından yaratıldığını söylemiş ve insanda cüz'i iradenin olmadığını savunmuştur. Mu'tezile, insanın kendi fiillerinin yaratıcısı olduğunu söylemiş ve insanın kendi iradesiyle amel işlediğini savunmuştur. Eş'ari, insanın bütün fiillerinin Allah tarafından yaratıldığını söylemiş, insanın ancak bu fiilleri gerçekleştirme kudretinin olduğunu savunmuştur. Mâtürîdi ise fiilleri yaratanın Allah olduğunu belirtmiş, fiilleri kendi hür iradesiyle gerçekleştiren kulun, işledikleri amellerden sorumlu olduğunu savunmuştur. Mevlâna'nın yaşadığı dönem kargaşanın, huzursuzlukların ve sıkıntıların yoğun olduğu bir dönemdir. Mevlâna kendi çağında insan hürriyeti olarak zuhur eden bu probleme karşı kayıtsız kalmamıştır. İnsanların anlayacağı şekilde ve hayali karakterlerle oluşturduğu hikâyelerle bu problemlere cevap vermiştir. Böylelikle uç görüşler karşısında mutedil bir yol izlemiştir. İnsanın fiillerinde zorunlu olduğunu söyleyen cebr anlayışını savunanları sert bir şekilde eleştirmiştir. İnsanın fiilleri Allah tarafından yaratılır ve insan bu fiilleri kazanır görüşündedir. Mevlâna, en önemli olan eseri "Mesnevî" başta olmak üzere diğer eserlerinde de bu konuyu açıklığa kavuşturan fikirlerini bizlere sunmuştur. Mevlâna'nın irade hürriyetini savunurken kullandığı metod hem Kur'an'ın ruhuna uygun hem de tüm insanlığı kuşatıcı niteliktedir.en_US
dc.description.abstractIn the Kalam literature, the concepts of compulsion and the freedom of will used in the meaning of lack of freedom of choice in the acts done by human have been discussed as a matter of compulsion and freedom in the history of Islamic thought. Cebriyye said that the acts of human were created by God. And advocated that the human does not have any particular will. Mu'tezile said that human was the creator of his own actions and advocated that the human does the acts voluntarily. Eş'ari said that all human acts were created by Allah, and advocated that human beings only have the power to realize these actions. And Maturidi stated that Allah was the creator of the acts, and advocated that the human doing these acts are responsible for their acts. The period in which Mawlana lived had intensive turmoil, disturbances, and troubles. Mawlana did not remain irresponsive to these problems which emerged as human freedom during the period of his time. He responded to these problems with the stories having fictitious characters he created and with a language to be understood by people. Thus, he followed a moderate path with other fringe elements. And he rigorously criticized those advocating the understanding of compulsion by saying that it was necessary in human acts. He thinks the human acts are created by God, and human acquires these act. Mevlana presented us his ideas to clarify this issue in his other works especially in Mathnawi which was his most important work. The method used by Mevlana in advocating the freedom of will is both in compliance with the spirit of the Qur'an and inclusive for all the humanity.en_US
dc.identifier.citationKartal, M. N. (2019).Mevlâna Celaleddin Rûmî'nin düşüncesinde cebir ve ihtiyar. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans). Necmettin Erbakan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Temel İslam Bilimleri Anabilim Dalı, Konya.en_US
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/20.500.12452/4868
dc.language.isotren_US
dc.publisherNecmettin Erbakan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü
dc.relation.publicationcategoryTezen_US
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccessen_US
dc.subjectMevlânaen_US
dc.subjectCebiren_US
dc.subjectihtiyaren_US
dc.subjectinsanen_US
dc.subjectİradeen_US
dc.subjectFiilen_US
dc.subjectCüz'i İradeen_US
dc.subjectMawlanaen_US
dc.subjectCompulsionen_US
dc.subjectChoiceen_US
dc.subjectHumanen_US
dc.subjectWillen_US
dc.subjectActionen_US
dc.subjectFreedomen_US
dc.subjectPartialen_US
dc.subjectWillen_US
dc.titleMevlâna Celaleddin Rûmî'nin düşüncesinde cebir ve ihtiyaren_US
dc.title.alternativeCompulsion and freedom in the thought of Mawlana Jalaluddin Rumien_US
dc.typeMaster Thesisen_US

Dosyalar

Orijinal paket
Listeleniyor 1 - 1 / 1
Küçük Resim
İsim:
mavişe nur kartal.pdf
Boyut:
2.95 MB
Biçim:
Adobe Portable Document Format
Açıklama:
Yüksek Lisans Tezi.
İndir
Lisans paketi
Listeleniyor 1 - 1 / 1
Küçük Resim Yok
İsim:
license.txt
Boyut:
1.44 KB
Biçim:
Item-specific license agreed upon to submission
Açıklama:
İndir

Koleksiyon

Sosyal Bilimler Enstitüsü Tez Koleksiyonu