Sürdürülebilirlik perspektifinden endüstri 4.0 teknolojilerinin tedarik zinciri yönetimi fonksiyonları üzerine etkisi: bir performans ve olgunluk ölçme uygulaması

Bilgi teknolojisinin iş süreçlerinde performansı artırmadaki önemli rolü göz önünde bulundurarak, bu çalışma sürdürülebilirlik perspektifinden Endüstri 4.0 teknolojisi ve bununla ilişkilendirilen teknolojik ilerlemelerin Tedarik Zinciri yönetimi performansına olan potansiyel etkisini araştırmayı hedeflemektedir. Birçok şirket, artan iklim değişikliği etkilerine karşı operasyonel sürdürülebilirliği sağlamak, doğal kaynakları azaltmak ve çevresel konularda tüketici bilincini artırmak için Endüstri 4.0 teknolojilerini benimsemektedir. Akıllılık ve sürdürülebilirlik kavramlarının hazır olgunluk değerlendirmesi iç içe olmasına rağmen, hiçbir çalışma aynı anda bu kavramlara odaklanmamaktadır. Tezde, literatür taraması yaparak Sürdürülebilirlik perspektifinden Endüstri 4.0 teknolojisinin tedarik zinciri yönetiminin fonksiyonları üzerindeki etkisini araştırarak desteklenen operasyonel bir çerçeveye kavramsallaştırmaya ve geliştirmeye çalışılmaktadır. Çalışmanın bu kısmında önerilen modelin uygulanabilirliği test etmek için yapılan örnek olay çalışmasının detayları ve sonuçları yer almaktadır. Örnek çalışma Konya’daki alüminyum sektöründe faaliyet gösteren alüminyum profil ekstrüzyon fabrikaların bünyesinde yapılmıştır. Bir anket çalışması hazırlayarak çıkan sonuçlarının analizi yaparak doğrulanmaktadır. Tezde önceki bölümlerde sunulan literatür taramasının temel bilgileri alınarak, sürdürülebilir tedarik zinciri yönetimin olgunluk seviyesi incelenmiştir. Modelinin özellikle Endüstri 4.0 teknolojilerinin sürdürülebilirlik kavramının üç temel boyutu olan sosyal, çevresel ve ekonomik boyutlarda tedarik zinciri yönetimi ile ne ölçüde entegre olduğunu ne kadar katkıda bulunduğunu, organizasyonel hedeflere ne kadar dahil edildiği ve performans ve olgunluk seviyesi hangi seviyeye geldiğini değerlendirmektedir. Böylece endüstri 4.0 teknolojilerin tedarik zinciri yönetimine adaptasyonunda sürekli AR-GE çalışmaları yaparak sürdürülebilirlik ve yenilik faaliyetlerini destekleyerek var olan durumları bir performans ve olgunluk yaklaşımı ile değerlendirilmesi, performans ve olgunluk ölçülmesi ve hedeflerin belirlenmesi gibi olumlu bir şekilde sonuçlanabilmektedir. Endüstri 4.0 teknolojileri ve sürdürülebilir tedarik zinciri olgunluk yaklaşımı modelinin fonksiyonlarını 12 adet Endüstri 4.0 teknolojileri ve 10 adet sürdürülebilirlik fonksiyonunun üç ana boyutu (sosyal, çevresel ve ekonomik) olarak tasarlanmaktadır.

Considering the significant role of information technology in enhancing business process performance, this study aims to investigate the potential impact of Industry 4.0 technologies and their associated technological advancements on Supply Chain Management performance from a sustainability perspective. Many companies adopt Industry 4.0 technologies to ensure operational sustainability in response to mounting climate change pressures, reduce consumption of natural resources, and raise consumer awareness of environmental issues. Despite the intertwined maturity of “Smartness” and “Sustainability” concepts, no existing study simultaneously focuses on both. In this thesis, through a comprehensive literature review, the goal is to conceptualize and develop an operational framework that explores how Industry 4.0 technologies influence the functions of supply chain management from a sustainability viewpoint. This section of the work presents the details and findings of a case study conducted to test the applicability of the proposed model. The empirical investigation was carried out within aluminum profile extrusion factories operating in Konya’s aluminum sector, using a survey-based approach and subsequent data analysis to validate the model. Building on the theoretical foundations detailed in earlier chapters, the study examined the maturity level of sustainable supply chain management. The model evaluates how thoroughly Industry 4.0 technologies integrate with the three fundamental sustainability dimensions Social, Environmental, and Economic within supply chain management, the extent of their contribution, their alignment with organizational objectives, and the resulting performance and maturity level. Consequently, the adaptation of Industry 4.0 technologies to supply chain management through continuous R&D efforts that support sustainability and innovation activities can yield positive outcomes by measuring and evaluating current statuses, identifying targets, and assessing performance and maturity. The proposed model frames functions around 12 Industry 4.0 technologies and 10 sustainability functions across the three dimensions: Social, Environmental, and Economic.