Kaynaştırma eğitimine devam eden özel gereksinimli öğrencilerin akran zorbalığı ile baş etmesinde sosyal öykülerin etkililiği

Küçük Resim Yok

Tarih

2026

Dergi Başlığı

Dergi ISSN

Cilt Başlığı

Yayıncı

Necmettin Erbakan Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü

Erişim Hakkı

info:eu-repo/semantics/openAccess

Özet

Bu çalışmada amaç kaynaştırma eğitimine devam eden özel gereksinimli öğrencilerin akran zorbalığı ile baş etmesinde sosyal öykülerin etkililiğini incelemektir. Çalışma kaynaştırma eğitimine devam eden özel gereksinimli biri erkek 2’si kız olmak üzere üç dördüncü sınıf öğrencisi ile yürütülmüştür. Çalışmanın öğrenci belirleme aşamasında “Kaynaştırma Eğitimine Devam Eden I. ve II. Kademede Öğrenim Gören Özel Gereksinimli Öğrencilerin Okul Ortamlarında Maruz Kaldıkları Zorba Davranışların Belirlenmesi: Öğretmen Formu ve Ebeveyn Formu” kullanılmıştır. Bu kapsam da formdan elde edilen veriler SPSS 24 ile analiz edilmiştir. Araştırma kapsamında öncelikle 203 kaynaştırma öğrencisi taranmış, belirlenen ölçütleri karşılayan ve akran zorbalığına en yüksek düzeyde maruz kalan üç öğrenci çalışma grubuna dahil edilmiştir. Araştırmada amaçlı örnekleme yöntemlerinden ölçüt örnekleme kullanılmıştır. Bu çalışmada tek denekle araştırma yöntemlerinden denekler arası çoklu yoklama modeli kullanılmıştır. Çalışmanın bağımlı değişkeni akran zorbalığıyla baş etme becerisi bilgi düzeyinde öğretilmesi ; öğrencinin kendisine yöneltilen zorbalık senaryosu karşısında sırasıyla "dur" deme, “ortamdan uzaklaşma” ve “güvenilir bir yetişkine durumu bildirme” basamaklarını doğru biçimde gerçekleştirme bilgi düzeyidir. Bağımsız değişkeni ise kullanılacak olan müdahale yöntemleridir. Bu araştırmanın bağımsız değişkeni sosyal öykülerdir. Başlama düzeyi, uygulama oturumları, silikleştirme ve izleme oturumları grafiksel analiz ile analiz edilmiştir. Genelleme oturumda ise sütun grafiği tercih edilmiştir. Kaynaştırma eğitimine devam eden özel gereksinimli öğrencilerin sosyal öykü kullanımı ile akran zorbalığıyla baş etmede becerisinin bilgi düzeyinde öğretilmesinde 3 öğrencide de etkili olduğu tespit edilmiştir. Aynı zamanda uygulama sona erdikten 7 ve 14 gün sonra da öğrencilerin edindikleri bilgileri korudukları kaydedilmiştir.

The aim of this study is to examine the effectiveness of social stories in helping students with special needs who are enrolled in inclusive education cope with peer bullying. The study was conducted with three fourthgrade students with special needs—one boy and two girls—who were enrolled in inclusive education. During the student selection phase of the study, the Identification of Bullying Behaviors Experienced by Students with Special Needs Enrolled in Inclusive Education at the First and Second Levels in School Settings: Teacher Form and Parent Form was used. Within this scope, the data obtained from the forms were analyzed using SPSS 24. Initially, 203 students receiving inclusive education were screened, and three students who met the specified criteria and were exposed to the highest level of peer bullying were included in the study group. Criterion sampling, one of the purposeful sampling methods, was used in the study.This study employed a multiple probe design across participants, one of the single-subject research designs. The dependent variable of the study was the students' knowledge level regarding coping with peer bullying, defined as correctly performing the following steps in response to a bullying scenario directed at them: saying "stop," leaving the situation, and reporting the incident to a trusted adult. The independent variable of the study was the use of social stories as the intervention method. Baseline, intervention, fading, and follow-up sessions were analyzed through graphical analysis, while a bar graph was used to present the generalization data. The findings indicated that the use of social stories was effective in teaching all three students with special needs enrolled in inclusive education the knowledge required to cope with peer bullying. Furthermore, the students retained the knowledge they had acquired 7 and 14 days after the intervention had ended.

Açıklama

Yüksek Lisans Tezi

Anahtar Kelimeler

Akran Zorbalığı, Kaynaştırma Eğitimi, Özel Gereksinimli Birey, Zorbalığa Müdahale, Zorbalıkla Baş Etme, Peer Bullying, İnclusive Education, İndividuals With Special Needs, Intervention In, Coping With Bullying

Kaynak

WoS Q Değeri

Scopus Q Değeri

Cilt

Sayı

Künye

Çetinkaya, F. (2026). Kaynaştırma eğitimine devam eden özel gereksinimli öğrencilerin akran zorbalığı ile baş etmesinde sosyal öykülerin etkililiği. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Necmettin Erbakan Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü Özel Eğitim Anabilim Dalı, Konya.