Öğretmen adaylarının matematik öğretiminde artırılmış gerçeklik materyalleri geliştirme, uygulama ve değerlendirme süreçlerinin incelenmesi
| dc.contributor.advisor | Erdoğan, Ahmet | |
| dc.contributor.author | Erdoğan, Sevcan Mercan | |
| dc.date.accessioned | 2026-06-30T12:40:50Z | |
| dc.date.available | 2026-06-30T12:40:50Z | |
| dc.date.issued | 2026 | |
| dc.date.submitted | 2026 | |
| dc.department | NEÜ, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Anabilim Dalı | |
| dc.description.abstract | Artırılmış gerçeklik teknolojisine olan ilgi günden güne genişleyen kullanım alanıyla birlikte artmaktadır. Pek çok alanda kullanılan bu teknoloji, eğitim ortamlarında da hızla yaygınlaşmakta ve araştırmacılar tarafından birçok çalışmada kullanılmaktadır. Bu araştırmada ise, ilköğretim matematik öğretmen adaylarının, ortaokul matematik öğretim programında yer alan kazanımların öğretimine yönelik artırılmış gerçeklik materyalleri tasarlama sürecindeki deneyimleri ile bu sürecin öğretmen adaylarının TPAB seviyelerine ve dijital materyal tasarlama yeterliliklerine etkisini incelemek amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda nitel ve nicel yöntemlerin bir arada kullanıldığı karma yöntem tercih edilmiş ve araştırma gömülü karma desen çerçevesinde desenlenmiştir. Araştırmanın nicel boyutunda ön-test son-test tek gruplu zayıf deneysel desen, nitel boyutunda ise çoklu durum deseni kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu 2024-2025 eğitim öğretim yılı güz döneminde İç Anadolu Bölgesinde bulunan bir devlet üniversitesinde 4. sınıfta öğrenim gören 5'i erkek 22'si kadın olmak üzere 27 ilköğretim matematik öğretmeni adayı oluşturmaktadır. Araştırmada nicel veriler Matematik İçin Teknolojik Pedagojik Alan Bilgisi Ölçeği (TPAB-Mat) ve Dijital Materyal Tasarımı Yeterlikleri Ölçeği (DMTYÖ) ile toplanırken nitel veriler; dokümanlar, odak grup görüşmesi ve günlükler ile toplanmıştır. Nicel verilerin analizinde SPSS programı kullanılmış ve Shapiro-Wilk, bağımlı örneklem t testi ile veriler çözümlenmiştir. Nitel verilerin analizinde hem tümevarımcı hem de tümdengelimci analiz yöntemi birlikte kullanılarak içerik analizi ve tematik analiz yöntemleri tercih edilmiştir. Araştırmada elde edilen bulgulara göre ilköğretim matematik öğretmen adaylarının artırılmış gerçeklik materyali hazırlama deneyimlerinin, öğretmen adaylarının TPAB seviyelerini ve dijital materyal tasarlama yeterliliklerini anlamlı bir biçimde arttırdığı; ayrıca öğretmen adaylarının TPAB seviyeleri ile dijital materyal tasarlama yeterlilikleri arasında pozitif ve anlamlı ilişkiler olduğu tespit edilmiştir. Diğer taraftan öğretmen adaylarının hazırladıkları ders planları incelenmiş ve AG materyallerini entegre ederken tercih ettikleri öğrenme alanlarının en çok sayılar ve işlemler öğrenme alanındaki kazanımlara yönelik olduğu; adayların sıklıkla 8. sınıf seviyesindeki kazanımları tercih ettikleri; ilk ders planında en fazla değerlendirme bölümünde, son ders planında keşfetme bölümünde materyal kullanmayı tercih ettikleri; ilk ders planında çoğunlukla dikkat çekme amacıyla materyal tasarlarken son ders planında kavramsal öğrenmeye yönelik bir eğilim olduğu tespit edilmiştir. AG materyali tasarlama sürecindeki öğretmen adaylarının görüş ve deneyimleri incelendiğinde ise bulgular "TPAB deneyimleri", "görüşler", "roller" ve "tasarım özellikleri" olmak üzere dört tema altında toplanmıştır. Öğretmen adaylarının AG materyali tasarlama sürecine yönelik görüşlerinde AG materyalinin avantajlarına daha çok vurgu yaptıkları, dezavantajlara daha sınırlı sıklıkta yer verdikleri belirlenmiştir. Öğretmen adaylarının AG materyali tasarlama deneyimlerinin TPAB seviyelerine göre farklılaştığı tespit edilmiştir. Yüksek TPAB seviyesindeki adayların AG materyali tasarlama sürecinde bağlamsal bilgi bileşenine en fazla odaklanan, sürecin mesleki katkısına ve araştırmacı desteğine en çok vurgu yapan grup olduğu görülmüştür. Orta TPAB seviyesindeki adayların AG teknolojinin potansiyel faydalarına en fazla odaklanan, dezavantajları diğer gruplara kıyasla en az oranda dile getiren, akran etkileşimi en yüksek olan ve buna bağlı olarak materyal tasarımında pedagojik yaklaşımı en çok dile getiren grup olduğu belirlenmiştir. TPAB seviyesi düşük öğretmen adaylarının ise AG materyali tasarlama sürecinde dezavantajlara daha fazla odaklanan, akran ve araştırmacı etkileşimleri sınırlı düzeyde olan ve buna bağlı olarak materyal tasarlarken yüzeysel yaklaşımları tercih eden grup olduğu tespit edilmiştir. Bu araştırmanın sonuçlarının öğretmen yetiştirme programına katkı sağlayacağı düşünülmektedir. | |
| dc.description.abstract | Interest in augmented reality technology is increasing day by day with its expanding areas of use. This technology, used in many fields, is rapidly becoming widespread in educational environments and is used in many studies by researchers. This research aims to examine the experiences of prospective primary school mathematics teachers in the process of designing augmented reality materials for teaching the learning outcomes included in the middle school mathematics curriculum, and the effect of this process on the prospective teachers' TPACK levels and digital material design competencies. To this end, a mixed-methods approach using both qualitative and quantitative methods was chosen, and the research was designed within the framework of an embedded mixed-methods design. The quantitative dimension of the research utilized a pre-test post-test single-group pre-experimental design, while the qualitative dimension employed a multiple case design. The study group consisted of 27 prospective primary school mathematics teachers (5 male and 22 female) studying in their 4th year at a state university in the Central Anatolia Region during the fall semester of the 2024-2025 academic year. In this study, quantitative data were collected using the Technological Pedagogical Content Knowledge Scale (TPACK-Math) for Mathematics and the Digital Material Design Competencies Scale (DMDCS), while qualitative data were collected through documents focus group interviews, and diaries. SPSS was used to analyze quantitative data, and the Shapiro-Wilk and dependent samples t-test were used to analyze the data. For qualitative data analysis, both inductive and deductive analysis methods were used, with content analysis and thematic analysis methods preferred. According to the findings of the study, it was determined that the experience of prospective primary school mathematics teachers in preparing augmented reality materials significantly increased their TPACK levels and digital material design competencies; furthermore, a positive and significant relationship was found between the TPACK levels of prospective teachers and their digital material design competencies. On the other hand, when the lesson plans prepared by the prospective teachers were examined, it was found that the learning areas they preferred when integrating AR materials were mostly related to the learning outcomes in the numbers and operations learning area; It was found that prospective teachers frequently preferred learning outcomes at the 8th-grade level; they preferred using materials most often in the assessment section of their first lesson plan and in the exploration section of their last lesson plan; and while they mostly designed materials to attract attention in their first lesson plan, there was a tendency towards conceptual learning in their last lesson plan. When the opinions and experiences of prospective teachers in the process of designing AR materials were examined, the findings were grouped under four themes: "TPACK experiences", "opinions", "roles", and "design characteristics". It was determined that prospective teachers emphasized the advantages of AR materials more in their opinions regarding the AR material design process, and mentioned the disadvantages less frequently. It was found that prospective teachers' experiences in designing AR materials differed according to their TPACK levels. Those with a high TPACK level were the group that focused most on the contextual information component in the AR material design process, and placed the most emphasis on the professional contribution of the process and researcher support. Candidates with a medium level of TPACK focused most on the potential benefits of AR technology, mentioned the disadvantages the least compared to other groups, had the highest peer interaction, and consequently, mentioned the pedagogical approach in material design the most. Teacher candidates with a low level of TPACK, on the other hand, were found to focus more on the disadvantages in the AR material design process, have limited peer and researcher interaction, and consequently prefer superficial approaches when designing materials. It is thought that the results of this research will contribute to the teacher training program. | |
| dc.identifier.citation | Erdoğan, S. M. (2026). Öğretmen adaylarının matematik öğretiminde artırılmış gerçeklik materyalleri geliştirme, uygulama ve değerlendirme süreçlerinin incelenmesi. (Yayınlanmamış Doktora Tezi). Necmettin Erbakan Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Anabilim Dalı, Konya. | |
| dc.identifier.uri | https://hdl.handle.net/20.500.12452/20161 | |
| dc.identifier.yoktezid | 1007545 | |
| dc.language.iso | tr | |
| dc.publisher | Necmettin Erbakan Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü | |
| dc.relation.publicationcategory | Tez | |
| dc.rights | info:eu-repo/semantics/openAccess | |
| dc.subject | Artırılmış gerçeklik | |
| dc.subject | öğretmen adayı | |
| dc.subject | TPAB | |
| dc.subject | dijital materyal tasarımı | |
| dc.subject | Augmented reality | |
| dc.subject | prospective teacher | |
| dc.subject | TPACK | |
| dc.subject | digital material design | |
| dc.title | Öğretmen adaylarının matematik öğretiminde artırılmış gerçeklik materyalleri geliştirme, uygulama ve değerlendirme süreçlerinin incelenmesi | |
| dc.title.alternative | Investigation of the development, application and evaluation process of augmented reality materials in the teaching mathematics of pre-service mathematics teachers | |
| dc.type | Doctoral Thesis |
