Voleybol hakemlerinin rekreasyonel sportif iyi oluş ve bilişsel esneklik düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi

Basit Öğe Kaydı
dc.authorid0009-0002-5063-4100
dc.contributor.advisorTükel, Yalçın
dc.contributor.authorAlbay, Gülay
dc.date.accessioned2026-08-13T12:07:38Z
dc.date.available2026-08-13T12:07:38Z
dc.date.issued2026
dc.date.submitted2026
dc.departmentNEÜ, Turizm Fakültesi, Rekreasyon Yönetimi
dc.descriptionTez, Yüksek Lisans
dc.description.abstractBu araştırmanın amacı, voleybol hakemlerinin rekreasyonel sportif iyi oluş düzeyleri ile bilişsel esneklik düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Hakemlik, müsabaka sürecinde hızlı karar verme, değişen koşullara uyum sağlama ve yoğun dikkat gerektiren bir görev alanı olduğundan, hakemlerin psikolojik ve bilişsel özelliklerinin belirlenmesi önem taşımaktadır. Bu doğrultuda araştırmada voleybol hakemlerinin rekreasyonel sportif iyi oluş ve bilişsel esneklik düzeyleri arasındaki ilişki değerlendirilmiş, ayrıca bu değişkenlerin çeşitli demografik özelliklere göre farklılaşıp farklılaşmadığı incelenmiştir. Araştırma, nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evrenini Türkiye Voleybol Federasyonu bünyesinde aktif olarak görev yapan voleybol hakemleri, örneklemini ise araştırmaya gönüllü olarak katılım sağlayan 203 voleybol hakemi oluşturmaktadır. Araştırma verileri çevrim içi ortamda Kişisel Bilgi Formu, Rekreasyonel Sportif İyi Oluş Ölçeği ve Bilişsel Esneklik Ölçeği aracılığıyla toplanmıştır. Verilerin analizinde betimsel istatistikler, bağımsız örneklemler t-testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA), Pearson korelasyon analizi ile basit ve çoklu doğrusal regresyon analizlerinden yararlanılmıştır. Araştırma bulguları, voleybol hakemlerinin rekreasyonel sportif iyi oluş düzeyleri ile bilişsel esneklik düzeyleri arasında pozitif yönlü ve anlamlı bir ilişki bulunduğunu göstermiştir. Ayrıca rekreasyonel sportif iyi oluşun bilişsel esnekliğin anlamlı bir yordayıcısı olduğu belirlenmiştir. Rekreasyonel sportif iyi oluşun alt boyutları incelendiğinde, özellikle fiziksel ve mental sağlık boyutunun bilişsel esnekliği anlamlı düzeyde yordadığı tespit edilmiştir. Demografik değişkenlere göre yapılan analizlerde bilişsel esneklik düzeyinin hakemlik süresi ve hakemlik klasmanına göre anlamlı farklılık gösterdiği, rekreasyonel sportif iyi oluş düzeylerinin ise demografik değişkenlerin büyük çoğunluğuna göre anlamlı farklılık göstermediği belirlenmiştir. Elde edilen bulgular, rekreasyonel sportif iyi oluş düzeyinin voleybol hakemlerinin bilişsel esneklik düzeyleriyle ilişkili olduğunu ve bilişsel esnekliğin önemli bir yordayıcısı olduğunu ortaya koymaktadır. Araştırmanın, voleybol hakemlerinin psikolojik ve bilişsel özelliklerinin daha iyi anlaşılmasına katkı sağlayacağı ve spor psikolojisi ile hakemlik alanındaki literatüre güncel veriler sunacağı düşünülmektedir.
dc.description.abstractThe purpose of this study is to examine the relationship between volleyball referees' levels of recreational sports well-being and their levels of cognitive flexibility. Since refereeing is a role that requires rapid decision-making, adaptation to changing conditions, and intense concentration during competitions, it is important to identify the psychological and cognitive characteristics of referees. Accordingly, this study evaluated the relationship between recreational sports well-being and cognitive flexibility levels among volleyball referees and also examined whether these variables differed according to various demographic characteristics. The study was conducted using the correlational survey model, one of the quantitative research methods. The population of the study consisted of volleyball referees actively serving under the Turkish Volleyball Federation, while the sample comprised 203 volleyball referees who voluntarily participated in the study. Research data were collected online using a Personal Information Form, the Recreational Sports Well-Being Scale, and the Cognitive Flexibility Scale. Data analysis involved descriptive statistics, the t-test for independent samples, one-way analysis of variance (ANOVA), Pearson correlation analysis, and simple and multiple linear regression analyses. The research findings indicate that there is a positive and significant relationship between volleyball referees' levels of recreational sports well-being and their levels of cognitive flexibility. Furthermore, it was determined that recreational sports well-being is a significant predictor of cognitive flexibility. When the subdimensions of recreational sports well-being were examined, it was found that the physical and mental health dimensions, in particular, significantly predicted cognitive flexibility. In analyses conducted according to demographic variables, it was determined that levels of cognitive flexibility showed significant differences based on refereeing tenure and refereeing classification, while levels of recreational sports well-being did not show significant differences based on the vast majority of demographic variables. The findings indicate that the level of recreational sports well-being is associated with volleyball referees' levels of cognitive flexibility and that cognitive flexibility is a significant predictor of this well-being. It is believed that this study will contribute to a better understanding of the psychological and cognitive characteristics of volleyball referees and provide up-to-date data for the literature in the fields of sports psychology and refereeing.
dc.identifier.citationAlbay, G. (2026). Voleybol hakemlerinin rekreasyonel sportif iyi oluş ve bilişsel esneklik düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Necmettin Erbakan Üniversitesi, Sosyal Bilimleri Enstitüsü Rekreasyon Yönetimi Anabilim Dalı, Konya.
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/20.500.12452/20300
dc.identifier.yoktezid1017546
dc.language.isotr
dc.publisherNecmettin Erbakan Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü
dc.relation.publicationcategoryTez
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.subjectBilişsel Esneklik
dc.subjectSportif İyi Oluş
dc.subjectHakemlik
dc.subjectRekreasyon
dc.subjectRekreasyonel Aktiviteler
dc.subjectCognitive Flexibility
dc.subjectAthletic Well-Being
dc.subjectRecreation
dc.subjectRefereeing
dc.subjectRecreational Activities.
dc.titleVoleybol hakemlerinin rekreasyonel sportif iyi oluş ve bilişsel esneklik düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
dc.title.alternativeVolleyball an examination of the relationship between recreational sporting well-being and cognitive flexibility levels among referees
dc.typeMaster Thesis

Dosyalar

Orijinal paket
Listeleniyor 1 - 1 / 1
Küçük Resim Yok
İsim:
1017546 GÜLAY ALBAY.pdf
Boyut:
1.27 MB
Biçim:
Adobe Portable Document Format
İndir
Lisans paketi
Listeleniyor 1 - 1 / 1
Küçük Resim Yok
İsim:
license.txt
Boyut:
1.17 KB
Biçim:
Item-specific license agreed upon to submission
Açıklama:
İndir

Koleksiyon

Sosyal Bilimler Enstitüsü Tez Koleksiyonu